Thursday, August 30, 2007

Cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam, người ở đâu?

Gần đây, tại buổi hội thảo do Tổng cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng Việt Nam và Microsoft tổ chức tại Khách sạn Melia Hà Nội 16/08/2007, giới thiệu về chuẩn ECMA-376 Office Open XML và Quy trình chuẩn hóa ISO/IEC DIS 29500, có rất nhiều đại biểu ủng hộ Linux và OpenSource nhiệt thành, với các ý kiến theo chiều hướng chỉ có ODF mới là duy nhất chuẩn mở, tự do, chống độc quyền. Nhân danh sự tự do, mở, chia sẻ và tất nhiên là sự sáng tạo để cản trở một sáng tạo khác, nhân danh tính mở, tính cộng đồng để cản trở sự hòa nhập... hình như có gì mâu thuẫn ở đây?

Các đại biểu hầu hết là những người đã lâu năm làm việc với Linux và phần mềm mã nguồn mở, cũng như tác giả của những bài viết này,... dễ đến 10 năm có lẻ. Nhưng khi nghe các đại biểu phát biểu, có cảm giác dường như ai cũng có thể làm đại diện cho cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam. Đại loại như: "... không có lợi cho cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam..." rồi "... chấp nhận OOXML là chuẩn ISO là nguy cơ tiềm ẩn cho cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam..." v.v... không được lọt tai lắm.

Có câu nói: "Danh có chính, thì ngôn mới thuận". Tiếc thay, chẳng có đại biểu nào đứng lên phát biểu: "Tôi... là đại diện của cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam"

Tò mò tôi thử đi tìm với cụm từ "cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam", may quá tôi tìm được mấy sites:

http://vi.wikipedia.org/wiki/Phần_mềm_nguồn_mở
http://vnoss.org/ - Diễn đàn phần mềm mã nguồn mở Việt Nam

http://www.oss.gov.vn/ - Ban Chỉ đạo Phần mềm Nguồn mở Quốc gia Việt Nam

http://www.vnlinux.org - Cộng đồng sử dụng mã nguồn mở


Bạn hãy thử tìm cụm từ ODF, Open XML, OOXML từ các site này xem. Bạn hãy đoán xem, kết quả tìm kiếm như thế nào? Ngạc nhiên chưa?

Trang duy nhất có thông tin về ODF và OOXML là trang http://www.vnoss.org với 3 kết quả

Và thread dài nhất cũng chỉ có 3 người tham gia http://forum.vnoss.org/viewtopic.php?id=5112&action=new

Vậy cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam ở đâu? Cộng đồng mã nguồn mở Việt Nam có thật sự quan tâm đến ODF và OOXML không? Và những người phát biểu "... vì lợi ích cộng đồng mã nguồn mở..." nhân danh ai? Hay đây cũng chỉ là một chiêu quảng bá cho công ty của đại biểu đó. Xin phép không được bàn về mục tiêu của việc mượn gió bẻ măng đó, vì cộng đồng hay vì mục đích riêng?

Friday, August 24, 2007

So sánh về kích thước của ODF và OOXML

Trên một trang blog của anh Lê Trung Nghĩa có phản ánh ý kiến của một "nạn nhân" của OOXML, dường như OOXML khi lưu trữ sẽ cần không gian lưu trữ lớn hơn rất nhiều ODF. Thật đáng tiếc, anh đã giải một bài toán số học rất đơn giản nhưng vô nghĩa về tin học khi viết:

Đoạn tài liệu XML trên có độ dài 1847 bytes! Như vậy cần nhiều hơn 1487/20 = 92.35 lần so với lượng thông tin (bytes) để mô tả một đoạn văn bản có 3 từ tiếng Việt (13 bytes) và 1 từ tiếng Anh (7 byte).

Sự thật là nếu chỉ để viết một câu 'Hội thảo tại Softmart' như anh nói, thì chúng ta chỉ cần dùng notepad như ý kiến của anh Mai Văn Quân trên vnexpress.net

Lời bàn: nếu cực đoan hơn ta có thể gõ lệnh 'echo "Hội thảo tại Softmart" > byhlminh.txt' thì đúng là chỉ cần 20 bytes. - Các nhà công nghệ phần cứng sẽ phản đối: bởi vì để lưu trữ 20 bytes, chúng ta cần 1 sector 512 bytes.- Các nhà công nghệ hệ điều hành sẽ phải đối: để lưu trữ 1 sector chúng ta cần sắp xếp nó vào một cluster nhiều hơn một sector. và để đọc ghi một file chúng ta đọc theo các block cỡ Kilobytes - :)

Tôi đã thử làm thí nghiệm với 3 file cùng một nội dung, cùng một kiểu trình bày bao gôm 38 câu Kiều trên một trang A4, với 3 khuôn dạng: Microsoft Word 2007 OOXML .docx, Sun StarOffice 8 (distributed by Google) ODF .odt và file binary Word 97-2003. Kết quả là:

Ở dạng nguyên thủy:

99,840 Truyen Kieu.doc
29,138 Truyen Kieu.docx
18,234 Truyen Kieu.odt


Lưu ý rằng dạng .docx và .odt là dạng nén theo chuẩn zip, ta có thể unzip dễ dàng và đọc được các tệp XML chứa nội dung của 'Truyen Kieu.docx' và 'Truyen Kieu.odt' lần lượt là

docx\word
7,822 document.xml

odt\
7,005 content.xml


bỏ qua những file xml khác bao gồm nhiều định dạng bổ sung khác ta dễ dàng nhận thấy sự khác nhau về kích thước tệp XML là không đáng kể, sau đây là nội dung của document.xml (OOXML) và content.xml (ODF)

OOXML (document.xml)


ODF (content.xml):

Đoạn chữ được lựa chọn trong cả 2 văn bản là 4 câu đầu tiên:

"Trăm năm trong cõi người ta
Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau
Trải qua một cuộc bể dâu
Những điều trông thấy mà đau đớn lòng"

Chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy độ dài của mã XML là gần như nhau. Sự khác biệt do cú pháp của 2 chuẩn là khác nhau. Sự ảnh hưởng đến kích thước lưu trữ của định dạng OOXML (nếu phải tăng thêm) là do sử dụng nhiều các thẻ đặc tả khác để thể hiện các tính năng riêng của OOXML mà không có trong ODF.

Hoa Kỳ bỏ phiếu tán thành "YES with Comments"

Kết quả bỏ phiếu ngày 23/08/2007 của INCITS đã đồng ý bầu "YES with Comments" cho dự thảo chuẩn ISO 29500:

  • 16 Yes (Apple, US Department of Homeland Security, EIA, EMC, GS1 US, HP, Intel, Lexmark, Microsoft, NIST, Sony and the US Department of Defense)
  • 3 No (Oracle, IBM, Farance Inc.) và
  • 1 Abstain (IEEE).
Với kết quả này OOXML đã vượt quá số phiếu 2/3 cần thiết để xác định vị trí của Hoa Kỳ trước cuộc bầu chọn cuối cùng kết thúc vào ngày 2/9.

Bạn có thể bấm vào đường link để xem kết quả và comments của các bên tham gia cuộc bầu chọn.



Đức bỏ phiếu "YES with comments"

Tổ công tác NIA 34 của Viện Chuẩn Đức (DIN - Deutsche Institut für Normung) đã bỏ phiếu bầu "YES with comments" cho chuẩn Open XML trở thành chuẩn ISO. Trang web tiếng Đức thông báo về việc này:




Gerd Schürman, Giám đốc eGovernment, Fraunhofer FOKUS, và Tổ trưởng Tổ Công tác DIN ‘Translation of Document Formats’ phát biểu:

"Quy trình đưa Open XML thành chuẩn ISO sẽ bắt đầu và là tiền đề cho sự phát triển về mặt công nghệ của cả 2 chuẩn - Open XML và ODF 1.0. Những góp ý được nêu ra bởi các chuyên gia đầu ngành của công nghiệp, nghiên cứu khoa học, khối chính phủ cùng với các khuyến cáo của DIN sẽ dẫn đường đến sự tương hợp. Chúng tôi sẽ bền bỉ hỗ trợ cho tiến trình này trong Fraunhofer FOKUS eGovernment Laboratory và với tư cách thành viên của tổ chức ECMA International, đề cập với đối tác của phòng thí nghiệm của chúng tôi là Microsoft sự trợ giúp và các tri thức công nghệ trong việc áp dụng các khuyến cáo này."

Sự kiện Đức thông qua Open XML với phiếu bầu "YES with comments" là một minh chứng rõ ràng cho ý nghĩa nghiêm túc của việc ECMA International tuyên bố sẽ xem xét tất cả các góp ý (comments) - cho dù đó là góp ý cùng với phiếu bầu "YES" "NO" hay "KHÔNG BỎ PHIẾU".

Nếu được quyền lựa chọn...

Đảo qua một vòng các trang blog tranh luận về Open XML đang thông qua chuẩn ISO, thì tóm được một quote vui cho một ngày cuối tuần.

Trích dẫn từ http://vacant.spaces.live.com/blog/cns!2526F2136E321C7E!287.entry

Nguyên văn:

"So we have language. And, although specialists may disagree, the English language allows us to express ourselves effectively. I propose to abolish all other languages and make the English language the only language. Or perhaps, better than that, I would like to go back to the original Neanderthal language as that was the first language in use and all other languages have no place trying to compete with Neanderthal."

"Chúng ta có ngôn ngữ. Và mặc dù các chuyên gia có thể không đồng ý, tiếng Anh vẫn cho phép chúng ta biểu đạt một cách hiệu quả. Tôi đề nghị bỏ tất cả các ngôn ngữ khác để tiếng Anh là ngôn ngữ duy nhất. Và có thể, tốt hơn hết là chúng ta cùng sử dụng ngôn ngữ Neanderthal, vì đây mới là ngôn ngữ đầu tiên được sử dụng và các loại ngôn ngữ khác không có chỗ để cạnh tranh với Neanderthal"

Haha! Chắc hẳn sự cực đoan của những người phản đối OOXML ủng hộ ODF đã gợi ý cho tác giả câu nói này.

Nhưng dù sao trang web của tác giả cũng cung cấp một danh sách thú vị về các ngôn ngữ lập trình đã được ISO thông qua.

Sunday, August 19, 2007

Hãy nói cho tôi biết bạn dùng Linux nào...

Việc Open XML đệ trình lên ISO để trở thành chuẩn mở quốc tế gặp phải sự phản đối mãnh liệt từ những người ủng hộ Linux và "cộng đồng mã nguồn mở". Hãy khoan bàn đến chuyện nhầm lẫn giữa Linux và "cộng đồng mã nguồn mở", vì có rất nhiều công ty sản xuất phần mềm chạy trên Linux, nhưng không phải "mã nguồn mở", như IBM, Oracle....

Vậy Linux là gì? Bạn có thể tìm câu trả lời rất đơn giản qua các search engine trên Internet. Nhưng đâu là Linux tốt nhất. Hãy thử vào www.distrowatch.org, bạn sẽ có câu trả lời, điểm qua số lượng các truy cập đến trang của nhà cung cấp đó.

Bản thân tôi đã từng thử qua RedHat, SuSE, TurboLinux, Debian, Gentoo, Mandrake, Knoppix, Slackware, Fedora... Mỗi nhà cung cấp đều có điểm mạnh, nhưng may ra chỉ có những người yêu thích kỹ thuật chấp nhận được việc quá nhiều sự thay đổi tùy theo ý thích của nhà cung cấp. Bạn sẽ chọn GNOME hay KDE? Công cụ quản lý các phần mềm được cài đặt là gì.... không dễ để chia sẻ.

Tôi không hề biết Ubuntu là gì, vì tôi không còn thử nghiệm Linux và OpenSource từ năm 2004. Lúc đó không hề có tên Ubuntu. Vậy 3 năm tiếp theo, distribution nào sẽ là "đỉnh" nhất. Tôi biết các bạn sẽ cười nhạo tôi, khi nói đến Linux và OpenSource mà không biết đến Ubuntu. Nhưng tôi biết LinuxVN, Vietkey Linux... Đến lúc nào các bạn sẽ chỉ cho tôi biết, Linux nào có thể dùng được 5 năm hay 10 năm?

Open XML trên Linux và Mac

Khi tiếp xúc với các chuyên gia về mã nguồn mở của Việt Nam, tôi rất ấn tượng trước niềm tin mãnh liệt của "cộng đồng mã nguồn mở" về tính ưu việt của Linux như một nền tảng công nghệ hơn hẳn Microsoft. Rất khó làm cho họ tin rằng Open XML cũng chỉ là một đặc tả kỹ thuật, một khuôn dạng dữ liệu xuất phát từ XML và có thể áp dụng trên mọi nền tảng hệ điều hành và ứng dụng, nếu như các nhà công nghệ nhìn nhận nhu cầu. Một số người rất ngạc nhiên khi biết rằng Linux và Mac cũng có những ứng dụng hỗ trợ khuôn dạng Open XML.

Gnumeric (trên Linux)


Numbers (trên Mac)


Và đây là OpenOffice của Novell
l


Saturday, August 18, 2007

Liệu ý kiến đóng góp về OOXML của tôi có được xem xét?

Một trong những dư luận sai lầm mà những người phản đối Open XML như IBM và cộng đồng mã nguồn mở nêu ra là chỉ có "No with comments" thì các comments mới được xem xét và sửa đổi. Đây là một cách giải thích rất thiếu chuyên nghiệp, không tôn trọng các tổ chức chuẩn, các chuyên gia kỹ thuật tham gia các ủy ban kỹ thuật.

Theo thông tin từ http://www.ecma-international.org/memento/TC45-M.htm

After the ballot closes, TC45 will continue its very active involvment by supporting the ISO/IEC DIS 29500 Editor which will be tasked to produce a proposed disposition of all comments received during the ballot period. TC45 plans to conduct thorough discussions of all comments submitted together with the ballots, using the wide technical expertise of its members to help develop the best possible proposals to answer National Body comments, including by confirming their proposed resolutions or proposing alternate solutions.

Ủy ban kỹ thuật của ECMA sẽ xem xét TẤT CẢ các ý kiến đống góp về chuẩn Open XML Sau ngày bỏ phiếu kết thúc cho đến khi bắt đầu giai đoạn kết luận về việc bỏ phiếu (Bailot Resolution Meetings), các cơ quan chuẩn quốc gia sẽ tiếp tục trao đổi với ECMA để bảo đảm chắc chắn tất cả các ý kiến phản hồi về chuẩn sẽ được giải quyết, trước khi chuẩn Open XML được thông qua là chuẩn ISO chính thức

Wednesday, August 15, 2007

Trò chơi với những con số

Trên trang blog của Ben Langhinrichs: cập nhật về số lượng file ODF và OOXML viết ngày 13/8

Format Count (May 10, 2007) Count (August 12, 2007)
ODT 85,200 90,400
ODS 20,700 21,600
ODP 43,400 50,700
Total ODF 149,300 162,700



DOCX 516 (12% on Microsoft.com) 1010 (16% on Microsoft.com)
XLSX 68 (6% on Microsoft.com) 216 (2% on Microsoft.com)
PPTX 80 (13% on Microsoft.com) 767 (47% on Microsoft.com)
Total OOXML 664 (11% on Microsoft.com) 1993 (26% on Microsoft.com)

Ben dự đoán, số lượng tệp OOXML khó lòng đuổi kịp số lượng các tệp ODF cho dù OOXML phải gấp đôi số lượng mỗi quý, ODF chỉ cần "túc tắc" 9% mỗi tháng. Ben báo trước, đến khi IBM ra phiên bản Notes 8 (ở Việt Nam còn ai nhớ Notes là gì không nhỉ?) là bộ office hỗ trợ ODF đầy đủ nhất, thì Microsoft Office và OOXML hãy đợi đấy.

Giá mà mọi chuyện trên đời này dễ dàng như phép tính phân số thì chắc hẳn những người ủng hộ Ben và ghét Microsoft phải nên ăn mừng vài ba năm nữa. Có lẽ Ben quên mất rằng IBM cũng là tác giả của các phần mềm được xếp vào loại abandonware như OS/2, Lotus SmartSuite (gần 10 năm nay không có phiên bản mới, không có cả bản sửa lỗi), mặc cho các nhóm người dùng hoang mang cho tương lai của những ai trót dùng. Vậy chúng ta tiếp tục sử dụng khuôn dạng file phổ biến nhất với cam kết phù hợp với chuẩn mở Open XML với sự hỗ trợ ngày càng tăng từ các chính phủ, nhà cung cấp giải pháp, cộng đồng mã nguồn mở hay chọn hướng ứng dụng từ một nhà cung cấp có tiền lệ "đem con bỏ chợ"?

Chắng khó khăn gì khi nhận thấy số lượng các tệp dữ liệu dạng binary do Microsoft Office các phiên bản tới tạo ra là khổng lồ. Khi những dòng này được viết ra thì .DOC là 45,400,000 .PPT là 16,400,000, .XLS là 15,700,000, tổng số file của sản phẩm Microsoft Office là 77,500,000. Wow!
Vậy ai sẽ là người chuyển đỗi số lượng file nhị phân đó thành XML based open format? Trong khi Microsoft vẫn đóng kín khuôn dạng nhị phân của các phiên bản Office 97-2003, và khẳng định Open XML cùng với bộ đặc tả đầy đủ, với các công cụ của chính Microsoft và của các bên thứ 3, kể cả cho Mac, Linux... sẽ bảo đảm tính tương thích tốt nhất cho nhưng file đã tồn tại.

Góp ý luồng thông tin này, Rick Jelliffe nhận xét:
Có vẻ như mọi người hiểu rằng ODF phù hợp cho các tài liệu được tạo ra bởi những bộ công cụ không rõ nguồn gốc (chẳng hạn chỉ để đưa tài liệu lên web) và Open XML phù hợp cho các ứng dụng "full-fidelity" (là khuôn dạng tốt nhất để chuyển mang, lưu trữ)

Độc giả Wu Ming Shi nhận xét:
Đồng thuận với Ben, nhưng không thể lạc quan với ODF, mặc dù tôi là người pro-ODF, anti-OOXML.
Tôi không nghĩ Notes 8 sẽ có ảnh hưởng lớn tới sự gia tăng số lượng sử dụng ODF. Các doanh nghiệp dùng Notes, nhưng là trao đổi tài liệu nội bộ và không đưa lên web. Đó cũng chính là lý do tại sao số lượng tệp OOXML vẫn thấp như vậy.
Tôi nghĩ rằng cơ hội để OOXML sẽ đuổi kip và vượt qua ODF cao hơn là cả hai cùng duy trì mức độ như hiện nay.

Còn ở Việt Nam thì sao? Ta hãy thử trò chơi với những con số

Nếu tỉ lệ vi phạm bản quyền phần mềm còn cao (hiện nay là 88%) thì một đĩa OpenOffice và một đĩa Microsoft Office có giá bằng nhau, bằng với giá thành đĩa CD trắng + công sao đĩa. Nhưng nếu ta tuyên bố chỉ dùng OpenOffice, thì không thể giảm được tỉ lệ vi phạm bản quyền phần mềm, do người ta vẫn dùng Microsoft Office chùa. Câu chuyện tương tự như vậy đã xảy ra với các máy tính sản xuất tại Việt Nam cài sẵn Linux nhanh chóng bị gỡ bỏ thay bằng Windows lậu. Và chuyện bản quyền sẽ lan rộng ra nhiều loại phần mềm và các sản phẩm trí tuệ khác nữa.

Ở Thái Lan, chỉ có 2% số máy tính sử dụng phần mềm mã nguồn mở. Con số của Việt Nam là bao nhiêu? Có lẽ không thể vượt quá 2%. Để chiều lòng thiểu số 2%, chúng ta sẽ phải hy sinh bao nhiêu % trong biểu đồ vi phạm bản quyền sở hữu trí tuệ. Giảm tỉ lệ vi phạm bản quyền phần mềm là một trong những động thái giúp chúng ta tự tin hơn khi bước vào thị trường IT toàn cầu, với tư cách là một mắt xích cung cấp dịch vụ IT trong nền kinh tế toàn cầu.

Sách mới: Open XML Explained và quà tặng miễn phí

Doug Mahugh - chuyên gia về Open XML của Microsoft viết trên blog giới thiệu cuốn sách Open XML Explained.

Cuốn sách "Open XML Explained" (giải thích về Open XML) của tác giả Wouter Van Vugt đã ra mắt và có thể download miễn phí từ trang của OpenXMLDeveloper.org. Nội dung của cuốn sách này dựa trên các tài liệu đào tạo của Open XML Developer workshops (đã được đề cập trên blog này và có thể download miễn phí tại đây), cùng với một số chủ đề bổ sung. Với 128 trang, đây là một cuốn sách giới thiệu ở mức cao các tính năng của OpenXML, cùng với các chi tiết cụ thể giới thiệu các tính năng mà người lập trình chắc hẳn sẽ khai thác trong một số ứng dụng của mình.

Hiện nay sách mới chỉ có bản softcopy và đang được đưa in thành sách. Nếu các bạn muốn có bản sách ngay bây giờ, hãy viết mail cho Doug Mahugh cùng với một bài đóng góp cho OpenXMLDeveloper.org.

Email của bạn phải kèm theo một đoạn mã ví dụ (bất kể ngôn ngữ nào) để đọc tài liệu Open XML hoặc dữ liệu chứa trong file và mô tả cơ chế của ví dụ mà bạn viết. Đoạn mã ví dụ không được copy từ các bài báo sẵn có trên OpenXMLDeveloper, do đó bạn nên kiểm tra trang web trước khi tạo ra ứng dụng của minh. Đừng quên ghi địa chỉ bạn sẽ nhận sách, và cỡ áo t-shirt của bạn.

Số lượng có hạn, ai đến trước sẽ nhận trước.

Betanews: Có vẻ như OOXML vẫn được chấp thuận

Thứ sáu tuần trước nhiều tin đưa đề nghị hợp chuẩn của Microsoft về Office Open XML đã thất bại tại cuộc bầu chọn qua thư không bình luận tổ chức bởi ban lãnh đạo INCITS gửi tới ISO, được các công ty truyền thông diễn dịch như một thất bại của chuẩn này và là việc chấp thuận chuẩn trên toàn cầu coi như kết thúc. Nhưng nếu xem lại các bình luận của các thành viên ban bầu chọn và đọc lại quy ước của INCITS được đăng tải trên mạng, mọi chuyện dường như không phải như vậy.

Cuộc bầu chọn tuần vừa rồi thực chất là bầu chọn về việc liệu INCITS có thể thể đề nghị mà KHÔNG CẦN bình luận về nhưng phân vân của các thành viên, cho dù chuẩn này có thể được hay không được thông qua. Betanews đã nhận được lý giải khác nhau từ các thành viên.

Quy ước của INCITS có 5 cách bỏ phiếu: Đồng ý, Đồng ý kèm theo các góp ý, Bỏ phiếu trắng, Không Đồng Ý kèm theo các góp ý, Không đồng ý (hoàn toàn không). Không Đồng Ý kèm theo các góp ý thể diễn dịch như Chấp thuận có điều kiện.

Như vậy lá phiếu của Farance, một thành viên lâu năm của INCITS có thể hiểu như Đồng Ý kèm điều kiện. Nhưng theo quy ước, Đồng Ý kèm điều kiện phải được biểu quyết là Phủ quyết. Chủ tịch của Farance là Frank Farance đã viết trên ConsortiumInfo.org, “Cảm tưởng của cá nhân tôi là hồ sơ này sẽ trở thành chuẩn sau khi sửa đổi qua quá trình kiểm phiếu BRM (Bailot Resolution Meeting, sẽ được bắt đầu vào đầu năm 2008 và phụ thuộc vào số lượng các góp ý từ phia các tổ chức quốc gia, việc này sẽ mất thời gian khoảng 3-6 tháng. Mọi chuyện sẽ rõ ràng vào cuối quy trình BRM (nghĩa là khi chúng ta sẽ xử lý xong toàn bộ các góp ý và chúng ta biết được cần thay đổi những gì) và chúng ta sẽ xác định được hồ sơ này có trở thành chuẩn ISO/IEC hay không”

Farance đề xuất, INCITS nên chia các đề cử của thành viên thành 2 gói. Gói 1 là các ý kiến quan trọng không thể bỏ qua, gói 2 là các ý kiến tham khảo. “Hoa Kỳ có thể thay đổi từ Phủ quyết sang Chấp thuận nếu các thành viên chấp nhân các sửa đổi theo góp ý kiến trong gói 1.” Farance viết

Điều đáng ngạc nhiên là “IBM sẽ bỏ phiếu Đồng ý (YES) nếu như Hoa Kỳ bỏ phiếu (lên ISO) là không đồng ý kèm góp ý (NO with comments – có nghĩa là chấp thuận có điều kiện)” theo ý kiến phản hồi chính thức của một quan chức IBM.

Bình luận của Microsoft: “Microsoft tin tưởng rằng (a) 205 lá thư đồng ý/phản đối/lưu ý nhận được từ các bên sẽ không được xem xét tại BRM (quá trình kiểm phiếu – Bailot Resolution Meeting) sẽ không cần được đề trình và (b) 186 lá thư còn lại với các ý kiến ‘không xử lý/không chấp thuận’ (phủ quyết hoàn toàn sẽ không được xem xét như các góp ý của Hoa Kỳ, vì nhưng thư đó chưa được INCITS/V1 thông qua, và chỉ cần chuyển đến người đề trình xem xét lại và xử lý một cách đúng đắn.”

Qua các blog của các bên quan tâm, câu chuyện về OOXML chưa hẳn đã kết thúc.

Tuesday, August 14, 2007

Liệu có thể khách quan với OOXML

Trang blog của Kyle McNabb vừa đăng ý kiến "Liệu có thể khách quan với OOXML" có đoạn viết:

Cuộc tranh luận giữa ISO/IEC standard 26300:2006 Open Document Format (ODF), và Ecma 376 standard OOXML không gì hơn là một màn giải trí thú vị - chỉ cần thử tìm cụm từ OOXML trên Google search sẽ có vài bài đáng đọc. Có một điều rất rõ ràng, các bên tham gia việc bỏ phiếu chấp thuận/phủ quyết việc đệ trình OOXML lên ISO như một chuẩn mở tại nhóm INCITS V1 vừa qua (8 phiếu thuận, 7 phiếu chống, 1 phiếu trắng - người dịch - bao gồm IBM, Microsoft, Sun và OpenOffice.org) đều không hoàn toàn khách quan với quyết định này. Danh sách các thành viên tham gia INCITS V1 membership.

Trên quan điểm nhiều người bình thường vốn không thể biết các thành viên của INCITS V1 liệu có khách quan hay không, Kyle McNabb nhận xét, nếu các bên không thể khách quan thì tại sao không nói thẳng ra, điều đó hẳn có ích khi mọi người đều biết các bên chấp thuận, phủ quyết hoặc đang cân nhắc vì lý do gì. Kyle McNabb gợi ý:
  • IBM chắc chắn sẽ thủ lợi trong việc phủ quyết OOXML. Vì sao? Các sản phẩm nền tảng cộng tác của IBM bao gồm IBM Lotus, IBM Lotus Notes 8 word processing, spreadsheet, và presentation dựa trên ODF. IBM sẽ rất thích thú khi ODF trở thành chuẩn được chấp thuận rộng rãi nhất, một hỗ trợ cho chiến lược thị trường của IBM Lotus, đặc biệt tại các nước đang phát triển vốn chưa nhiều "tàn dư" của Microsoft như Mỹ và Tây Âu đang gặp phải.
  • Microsoft Office 2007 cần định dạng OOXML. Microsoft cổ vũ ồn ào cho OOXML đã được phát triển để đáp ứng nhu cầu người dùng và tại sao OOXML phải trở thành chuẩn ISO. Microsoft CẦN phải được sự hỗ trợ của chuẩn open file format để tham gia, dẫn dắt các nhu cầu ngày càng tăng về Web 2.0/Office 2.0 trên thị trường. OOXML như một chuẩn ISO sẽ giúp cho Microsoft dễ dàng hơn trong việc bắt kịp những nhu cầu thay đổi của thị trường - chẳng hạn dùng Office như một dịch vụ, hoặc các bộ sản phẩm văn phòng gắn liền (chẳng hạn xử lý văn bản với quy trình quản lý doanh nghiệp, hoặc các trao đổi thư từ với khách hàng với ứng dụng quản lý chào hàng hoặc quy trình thanh toán bảo hiểm.
  • Không có ODF như một chuẩn dẫn đầu, Sun và OpenOffice.org chẳng có gì để đứng vững. OpenOffice.org 2.2 và phiên bản thương mại của Sun là StarOffice 8 Suite, vốn nhái theo Microsoft Office, nhưng có hỗ trợ ODF là điểm khác biệt chính. OOXML trở thành chuẩn ISO chắc hẳn sẽ giết chết điểm khác biệt giữa OpenOffice.org và Sun với Microsoft Office.
Kyle McNabb kết luận, dù các nhà cung cấp đều theo đuổi mục đích cho riêng mình, với tư cách là người sử dụng, xin các bạn đừng giả định cái gì TỐT cho IBM, Microsoft, Sun hoặc những nhà cung cấp khác sẽ TỐT cho chính bạn.

Các bạn không thể đứng ngoài cuộc, mà hãy tham gia ý kiến của mình. Chính các bạn chứ không phải ai khác, là người chịu trách nhiệm về việc áp dụng công nghệ thông tin trong môi trường doanh nghiệp, cơ quan của mình. Chúng ta không thể phó mặc vấn đề xem xét các chuẩn cho các nhà cung cấp công nghệ tranh cãi, dựa hoàn toàn trên ý kiến chủ quan của họ, vốn có mục đích thu lợi từ những quyết định chuẩn hóa công nghệ.
Sau đây là một số liên kết các trang web có thêm thông tin về ODF và OOXML, và về các chuẩn mở nói chung (theo Kyle McNabb).

Ba điều hiểu sai về chuẩn ISO hay câu chuyện về đinh ốc

Bài viết ngắn của Rick Jelliffe về những hiều sai về chuẩn ISO thường gặp hay câu chuyện về đinh ốc

Hiểu sai 1: Trong mỗi lĩnh vực chỉ có thể có một chuẩn ISO

Vậy trường hợp của ISO FORTRAN, ISO PASCAL, ISO Eiffel, ISO Common LISP, ISO C, ISO BASIC, ISO ADA, ISO C++, ISO C#, ISO EcmaScript thì sao? Tất cả đều là ngôn ngữ lập trình với nhiều ứng dụng trùng lặp. Vậy trường hợp của ISO DTD, ISO RELAX NG và ISO Schematron thì sao? Đó là những ngôn ngữ mô tả sơ đồ, và cũng lại có những trùng lắp? Trường hợp của ISO POSIX và ISO Linux Standard Base thì sao? Trường hợp của khuôn dang đĩa (được dùng trong CD-ROM, DVD...) đều do Ecma đề xuất là ISO9660 và ISO13346 UDF?

Hiểu sai 2: Chuẩn ISO phải dựa trên cơ sở tốt nhất của nhiều bên, không thể là nhãn hiệu cầu chứng về công nghệ từ một hãng duy nhất.

Vậy ư? Thế còn chuẩn ISO10664 về đinh ốc lục lăng chìm và thiết bị đặc biệt để mở chúng? Còn chuẩn ISO PDF, ISO C#? Về chuẩn ISO QR Codes do JIS đề xuất? ("QR Code là chuẩn mở khi đặc tả QR Code được công bố và các tác quyền về sáng chế của Denso Wave không được áp dung.")

Hiểu sai 3: Với một chuẩn ISO, tất cả các đặc tả chi tiết phải được tất cả các ứng dụng hỗ trợ và có tình tương hợp.

Vậy ư? Thế thì chuẩn ISO ODF s1.6 thì sao? Hiện không có một quy định nào về các thành phần và tính chất của đặc tả này phải được hỗ trợ bởi các ứng dụng?

Monday, August 13, 2007

Các bài trình bày tại Open XML Developer Workshop

Từ đầu năm 2007, các chuyên gia đào tạo của Microsoft, Sonata, InfoSupport, Allette, Predeek Consulting đã tiến hành loạt bài giảng Open XML Developer Workshop ở hơn 30 nước. Các bài giảng có nội dung liên hoàn bao gồm các bài trình bày và các bài thực hành về các tình huống phát triển ứng dụng Open XML.


Nội dung bao gồm:
  • Các bài trình bày bao gồm các nội dung từ kiến trúc căn bản của Open XML đến chi tiết của các đặc tả WordprocessingML, SpreadsheetML, và PresentationML. Các bài trình bày sẽ giúp các bạn hiểu rõ những điều cần thiết cho lập trình viên phát triển ứng dụng hiệu quả trên Open XML.
  • Các tài liệu ví dụ và các đoạn mã XML trong các tình huống demo khác nhau. Những demo này có thể sử dụng trong lớp cho thêm phần sinh động.
  • Một bộ các bài thực hành bằng ngôn ngữ C# sẽ hướng dẫn các bạn từ căn bản tạo các kiểu tài liệu khác nhau. Các bài thực hành sử dụng ví dụ dữ liệu XML AdventureWorks, được chuyển đổi thành các tài liệu Open XML để vận dụng tối đa hình ảnh, kiểu dáng, liên kết, các đồ thị, bảng pivot, các hoạt cảnh và nhiều nguyên tố tài liệu phổ biến khác. (Xem hình dưới đây để có hình dung về bài thực hành Open XML.)
  • Một bộ các bài thực hành trên Java trình diễn các khái niệm Open XML dành cho lập trình viên Java.


Trong khi chờ đợi Microsoft Vietnam sẽ tổ chức các buổi đào tạo về chủ đề phát triển ứng dụng cho Open XML, mời các bạn tham khảo các bài trình bày và hướng dẫn thực hành (bao gồm cả các demo), được download miễn phí từ trang web của OpenXMLDeveloper.org theo danh sách các liên kết dưới đây:

Module/Topic Presentation Samples Lab Manual
00: Open XML Architecture Presentation 00 Samples 00
01: XML Programming in .NET Presentation 01 Samples 01 Manual 01
02: Open XML Packages Presentation 02 Samples 02 Manual 02
03: WordprocessingML Basics Presentation 03 Samples 03 Manual 03
04: WordprocessingML Advanced Presentation 04 Samples 04 Manual 04
05: Custom XML Presentation 05 Samples 05 Manual 05
06: SpreadsheetML Basics Presentation 06 Samples 06 Manual 06
07A: SpreadsheetML Advanced Presentation 07A Samples 07A Manual 07
07B: DrawingML Presentation 07B Samples 07B
08: PresentationML Presentation 08 Samples 08 Manual 08
09: XSLT and Open XML Presentation09
Manual 09
11: C++/CLI
Samples 11 Manual 11

Hands-on labs (source code)
Hands-on labs: C# "starter" versions download link
Hands-on labs: C# finished solutions download link
Hands-on labs: Java versions download link

Ngoài ra, các bạn còn có thể đặt các câu hỏi tại Diễn đàn OpenXMLDeveloper.org. Các tác giả bài giảng hiện đang tham gia tích cực trong Diễn đàn sẽ trả lời câu hỏi của các bạn.

Sản phẩm iWorks của Apple hỗ trợ Open XML

Sản phẩm iWorks của Apple đã chính thức chấp thuận hỗ trợ chuẩn Open XML. iWorks là sản phẩm mới nhất bổ sung vào danh sách hàng trăm sản phẩm và giải pháp dựa trên chuẩn Open XML

Thông tin mới nhất về iWorks và Open XML xin xem tại địa chỉ http://www.apple.com/iwork/pages/#compatible

Một sản phẩm nổi tiếng khác của Apple được nhiều người trông đợi là iPhone cũng hỗ trợ các tệp đính kèm e-mail xử lý văn bản và bảng tính trong khuôn dạng Open XML.

Thông tin về iPhone hỗ trợ Open XML có tại blog của Brian Jones

Sunday, August 12, 2007

Ecma 376: Chuẩn Office Open XML giành điểm

Theo tin từ Geneva, ngày 3 tháng 8, ECMA International đã ra thông cáo báo chí nhấn mạnh chuẩn Open XML đang được chấp thuận trong khối chính phủ, doanh nghiệp công và tư nhân.

Danh sách các quốc gia chấp thuận chuẩn ECMA-376: Office Open XML đã bổ sung thêm các nước châu Âu là Đan Mạch, Thụy Sĩ và Hoa Kỳ là chính quyền bang Massachussetts.

"Chuẩn ECMA-376: Office Open XML là một chuẩn mở quốc tế được phê chuẩn dành cho các tài liệu xử lý văn bản, trình diễn và bảng tính, được áp dụng hoàn toàn tự do trên nhiều ứng dụng và hệ thống" – theo Dr. Istvan Sebestyen, tổng thư ký tổ chức Ecma International – "Thay mặt cho tổ chức và các thành viên của ủy ban kỹ thuật của ECMA TC45, những người đã đóng góp vào việc phát triển của Open XML, chúng tôi rất vui sướng trước việc phổ biến ngày càng rộng rãi của chuẩn này, qua việc danh sách chính phủ các nước trên thế giới chấp thuận chuẩn này ngày càng tăng"

Tổ chức Ecma International được thành lập năm 1961, đã phát triển các chuẩn dùng trong công nghệ thông tin truyền thông và điên tử dân dụng. Ecma là một hiệp hội công nghiệp phi lợi nhuận tập hợp các nhà phát triển công nghệ, các công ty và người sử dụng. Các chuyên gia từ nhiều ngành và công ty cùng phối hợp đề ra các chuẩn. Ecma đệ trình các chuẩn cần xem xét lên các tổ chức chuẩn quốc tế như ISO, IEC, ISO/IEC JTC1 và ETSI. Quá trình xét duyệt chuẩn do ECMA đệ trình thường được xem xet theo quy trình nhanh "fast track". Các ấn phẩm của ECMA có thể tải về miễn phí tại trang web chính thức của ECMA International – www.ecma-international.org. Chuẩn ECMA-376 có thể tham khảo tại đây.

Hoa Kỳ: Bang Massachusetts chấp thuận chuẩn Open XML

Ngày 1 tháng 8 vừa qua, Hội đồng Commonwealth thuộc chính quyền bang Massachusetts đã chính thức thông qua tài liệu chính sách Mô hình Tham chiếu Công nghệ, phiên bản 4 (Enterprise Technical Reference Model ETRM). Các ý kiến phản hồi có thể tham khảo tại trang web chính thức của bang Massachussetts

Bộ phận phụ trách CNTT của bang Massachusetts đã trình dự thảo chính sách này vào đầu tháng 7. Bên cạnh các cập nhật, chính sách đã tái khẳng định hỗ trợ OASIS OpenDocument Format (ODF), đã được cập nhật phiên bản 1.1, đồng thời bổ sung chuẩn Ecma 376 – Office Open XML File Formats (Open XML). Thông tin chi tiết về chính sách này có thể tham khảo tại đây.

Một trong những điều kiện tiên quyết để được chính quyền bang xem xét đưa vào chính sách về công nghệ thông tin là tính mở. Microsoft đã phát triển chuẩn Open XML, nhưng khuôn dạng tệp theo chuẩn này hiện thuộc quyền kiểm soát của cộng đồng chuẩn, do Ecma International dẫn đầu.

Trước khi được công nhận là chuẩn ECMA, chuẩn Open XML đã được xét duyệt kỹ lưỡng bởi thành viên ban kỹ thuật Ecma Technical Committee 45 (TC45), gồm các đại diện đến từ nhiều ngành khác nhau như Apple, Barclays Capital, BP, Thư viện Anh, Essilor, Intel, Microsoft, NextPage, Novell, Statoil, Toshiba và Thư viện Quốc hội Mỹ, nhằm bảo đảm chuẩn Open XML phải có tính tương hợp cao nhất. Thông tin chi tiết có tại website www.ecma-international.org

Saturday, August 11, 2007

HP khẳng định ủng hộ cả 2 chuẩn OOXML và ODF

Công ty Hewlett-Packard ủng hộ các chuẩn cho khuôn dạng dữ liệu văn phòng, bao gồm Office Open XML (OOXML) và Open Document Format (ODF). Chúng tôi tin tưởng hai chuẩn sẽ cùng hỗ trợ tính tương hợp liên thông, và các khách hàng sẽ có cơ hội lựa chọn chuẩn phù hợp với nhu cầu của minh,

Trong quá trình bỏ phiếu cho OOXML tại JTC1, HP bỏ phiếu đồng ý tại các tổ chức chuẩn quốc gia mà HP là thành viên.

Nguyên văn tiếng Anh tuyên bố của HP

Friday, August 10, 2007

Open Source Software adopts Ecma Office Open XML

Ecma Office Open XML ("Open XML") is a new open standard document exchange format that is being used by many vendors and users, including open source vendors and projects like these:

Open XML on Linux

  • Novell enables Linux users to read and write Open XML documents in the OpenOffice.org application. The Novell solution is available today in multiple European and Asian languages. Novell voted "Yes" for Office Open XML to become an Ecma International Standard.
  • Linspire
    ships Linux desktop operating systems with the ability to read and write Open XML, as well as other document formats, such as Open Document Format (ODF).
  • Turbolinux
    is a leading Linux distributor in Asia, and has joined the SourceForge.net OSS project in order to localize Open XML-ODF translators for Linux users in Japan and China.
  • Xandros distributes end-to-end Linux solutions and will ship an Open XML–ODF translator in the upcoming release of its Xandros Desktop offering.
  • Gnumeric
    is a spreadsheet application. It can read and write Open XML and other formats. Gnumeric runs on Linux and is licensed under the General Public License (GPL) free software license.

Open XML on Mac

  • NeoOffice
    is an office productivity suite for the Mac platform that is based on OpenOffice.org and that can read, write and save Open XML files. It is a GPL-licensed free software application.

Open Source adoption of Open XML on Windows

  • SourceForge.net hosts an open source project to provide translators for interoperability between ODF and Open XML in Microsoft Office applications.
  • SourceForge.net hosts an open source project to provide translators for interoperability between Uniform Office Format (UOF) and Open XML in Microsoft Office applications.
  • PHP Excel is an open source project on Codeplex (an OSS project web site) that is creating a set of PHP classes to enable users to read and write Open XML spreadsheet files.
  • OpenXML Writer from OpenXML.biz is a free open source text editor for Open XML files.


Other vendors and platforms that have adopted
Ecma Office Open XML

Ecma Office Open XML is also being adopted and implemented by many other vendors and platforms, including:

  • WordPerfect
    -
    Corel has announced that it will implement both Open XML and ODF in an upcoming release of its office suite.
  • Intel Intel voted "Yes" for Open XML to become an Ecma International Standard. Intel and Microsoft are working on RosettaNet application of Open XML to lower global supply chain costs for Industry.
  • Palm OS
    Documents To Go brings Open XML support to smartphone and PDA devices powered by the Palm operating system.
  • iPhone – Apple voted "Yes" for Open XML to become an Ecma International Standard. Apple iPhone users can view email attachments of the Open XML format.
  • MindMapping
    – Mindjet's MindManager allows you to follow the logical workflow of first brainstorming, then creating a document outline, and then writing a document. You can brainstorm your idea in MindManager, and then convert those into an Open XML document.
  • Java Developers
    –A project up sourceforge.net is creating a set of Java APIs to make programming against the Open XML formats much easier for Java developers.
  • Data Reporting
    – In Monarch V.9.0 from Datawatch users have the ability to create reports of their data using Open XML.
  • PDF
    Altsoft XML2PDF server 2007 is a publishing and font management solution that publishes XML data from formats like Open XML into print ready formats like PDF and XPS.
  • Word and Character Counting on Mac
    Word Counter 2.2.1 is a small plug-in application for the Mac OS X that supports a variety of file formats, including Open XML.
  • Open XML to simple html
    – The docx converter allows a user to transform Open XML documents into either plain text or simple html directly from a website.

A full listing of cross-Industry and cross-platform support of Ecma Office Open XML is available at: http://www.openxmlcommunity.org/.

Tính năng thích ứng của phiên bản Word, Excel, và PowerPoint

Bộ thích ứng cho Office 2000, XP và 2003 cho phép người sử dụng của những phiên bản Office này mở, soạn thảo và lưu trữ văn bản sử dụng định dạng Open XML. Vì mỗi phiên bản hỗ trợ một cấp độ tính năng khác nhau, chúng ta cần thận trọng giúp người sử dụng soạn thảo văn bản trong phiên bản Microsoft Office mới một cách thành công.

Microsoft đang đảm nhận một trọng trách hết sức lớn lao, giúp bảo đảm những tính năng mới được sử dụng trong ủy quyền văn bản không mắc lỗi khi trao đổi văn bản. Không chỉ ngừng ở dữ liệu, Microsoft đã tiến thêm một bước nữa, giúp bảo đảm nội dung của văn bản cũng được chuyển dời thành công sang phiên bản khác.

Microsoft vừa giới thiệu "Chế độ tương thích" mới, cho phép các ứng dụng 2007 Office tương hợp tốt hơn với các phát hành trước đây. Chức năng "Kiểm tra độ tương thích" mới cũng được tung ra thị trường, giúp cảnh báo người sử dụng nếu nội dung của văn bản không hoạt động chính xác trong phát hành cũ. Sự đổi mới các tính năng sẽ cho phép người sử dụng sửa đổi các dạng nội dung của bản 2007 ngay cả khi định dạng này bị xuống cấp, và sau đó được nâng cấp lại với tính năng đầy đủ của bản 2007.

Chế độ tương thích

Nhằm giải quyết một số vấn đề về tính năng tương thích, Microsoft đã giới thiệu công nghệ và tính năng mới: Microsoft đã thêm "Chế độ tương thích" vào Word, Excel và Powerpoint 2007. Mục tiêu của chế độ này là giúp bảo đảm những nội dung không được các phiên bản trước hỗ trợ sẽ vẫn được chuyển đổi hoặc xuống cấp sao cho phù hợp và có thể sử dụng dưới dạng mà sản phẩm cũ có thể hiểu được. Ví dụ, trong Word, khi người sử dụng nhấn vào "Chèn SmartArt™", họ sẽ nhìn thấy một phương tiện biểu đồ từ Office 2003. Điều này giúp đảm bảo người sử dụng Office 2003 sẽ vẫn có thể sửa đổi dễ dàng các biểu đồ được chèn vào dữ liệu đó. Khi không sử dụng "Chế độ tương thích", người sử dụng Word 2007 có thể dùng công cụ sơ đồ SmartArt™ mới để tạo ra biểu đồ. Sau đó, một số đối tượng nhất định sẽ được nâng cấp, hoặc làm mới lần nữa.

"Chế độ tương thích" trong hệ thống Microsoft Office 2007 giúp người sử dụng cộng tác tốt hơn với người sử dụng phiên bản cũ của Word, Excel, và PowerPoint. Khi người sử dụng hệ thống Microsoft Office 2007 làm việc với các định dạng dữ liệu Office 97-2003 như .doc, .xls, và .ppt, các dữ liệu này sẽ làm việc với "Chế độ tương thích" của hệ thống Microsoft Office 2007. Chế độ này sẽ giúp bảo đảm rằng Word, Excel và PowerPoint của phiên bản 2007 có thể mở và lưu trữ các định dạng dữ liệu Office 97-2003 mà không phải chuyển đổi sang các dữ liệu hệ thống Microsoft Office 2007.

Chức năng kiểm tra độ tương thích

Microsoft đã thêm chức năng kiểm tra độ tương thích vào Word, Excel và PowerPoint 2007, nhằm giúp phát hiện các chức năng mà các phiên bản cũ của các sản phẩm tương ứng không chấp nhận. Điều này sẽ giúp người sử dụng lưu trữ dữ liệu khi trao đổi với các phiên bản Office khác nhau. Ví dụ, Excel 2007 cho phép người sử dụng lưu trữ 1,000,000 hàng trong tập bảng tính, trong khi Excel 2003 chỉ có thể lưu trữ 65,536 hàng. Khi người sử dụng tạo nên một tập bảng tính Excel với 800,000 hàng, sau đó muốn lưu trữ bảng này trong định dạng .XLS, chức năng kiểm tra độ tương thích sẽ cảnh báo người sử dụng về khả năng mất số liệu. Chức năng này giúp chúng ta tránh những mất mát không cần thiết khi gửi dữ liệu và giúp đảm bảo các sự cố đột xuất sẽ không xảy ra.

Chức năng kiểm tra độ tương thích sẽ hiển thị một danh sách các nội dung trong văn bản mà không xuất hiện dưới dạng nguyên bản hoặc không thể hoàn toàn sửa đổi khi chúng ta lưu định dạng dữ liệu mới hiện thời (ví dụ như .pptx) vào một định dạng Office 97-2003 (trong trường hợp này là .ppt). Chức năng này sẽ bắt đầu chạy khi người sử dụng lưu một định dạng dữ liệu mới vào định dạng dữ liệu Office 97-2003, do vậy làm dữ liệu này xuống cấp, hoặc khi người sử dụng ấn chuột vào Compatibility Checker trên bảng chọn Office Button Finish.

Tính tương thích của Word, Excel và PowerPoint

Word, Excel và PowerPoint sử dụng chế độ tương thích để quản lý sự trao đổi nội dung các ứng dụng. Chế độ này giúp bảo đảm chất lượng tốt nhất khi chia sẻ nội dung giữa các phiên bản ứng dụng đa dạng. Các phần tiếp theo sẽ giải thích rõ hơn mục đích của chức năng này cho từng ứng dụng, và các tiêu chuẩn quan trọng nhằm vạch rõ phương thức trao đổi dữ liệu.

Word

Để giảm thiểu rủi ro về các cách xếp đặt khác nhau, khi trao đổi các văn bản có sử dụng phiên bản khác nhau, Word khởi động chế độ tương thích, nhằm giữ độ chính xác của các phát hành. Khi bạn mở dữ liệu trong chế độ tương thích, máy sẽ không tự động chuyển đổi bất kỳ một nội dung nào. Một vài tính năng mới của Word 2007 cũng được điểu chỉnh để tránh thêm các nội dung không tương thích.

Khi làm việc trong Word 2007, nếu người sử dụng cố sao chép những nội dung mà các phiên bản cũ không hỗ trợ (như biểu đồ, sơ đồ, chương trình soạn thảo công thức toán, hoặc trích dẫn của Microsoft Office 2007), Word sẽ lập tức "xuống cấp" nội dung sao cho tương thích với định dạng dữ liệu Office 97-2003. Sử dụng định dạng dữ liệu Office 97-2003 cho Word cũng cho phép làm mới các tính năng khi chuyển đổi trở lại chế độ tính năng hoàn toàn trong Word 2007.

Excel

Chế độ tương thích được thiết kế nhằm tránh lưu trữ các dữ liệu sử dụng tính năng mới của Excel 2007 vào phiên bản cũ. Ví dụ, mọi phiên bản trước Excel 2007 có thể hỗ trợ nhiều nhất 65,536 hàng trong bảng tính. Excel 2007 loại bỏ giới hạn này. Nếu người sử dụng Excel 2007 tạo ra một bảng tính với 100,000 hàng dữ liệu, khi mở dữ liệu, các phiên bản cũ của Excel sẽ tự động bỏ bớt các hàng sau hàng thứ 65,536. Để giảm thiểu phiền phức cho người sử dụng cả hai phiên bản Excel, một vài tính năng mới trong 2007 sẽ bị giới hạn khi Excel 2007 chạy chế độ tương thích. Trong trường hợp này, khi chạy chế độ tương thích, máy tính sẽ không cho phép người sử dụng tạo trên 65,536 hàng trong một tập bảng tính Excel.

PowerPoint

Mục tiêu chính khi xuống cấp tính năng thông qua Chế độ tương thích trong PowerPoint là nhằm tạm dừng các chức năng không có khả năng phục hồi lại mức trung thực về giao diện thỏa đáng- và, trong vài trường hợp, không có khả năng soạn thảo- trong các phiên bản ứng dụng cũ.

PowerPoint 2007 vừa có thể tạo dựng và soạn thảo nhiều loại nội dung khác nhau của phiên bản cũ, vừa có thể thêm các hiệu ứng và thuộc tính mới cho nội dung mà các phiên bản này không hỗ trợ. Ví dụ, bạn có thể thêm hiệu ứng chữ vào PowerPoint để tạo nên bóng, ánh phản chiếu, góc xiên, hoặc các hiệu ứng khác. Vì các phiên bản PowerPoint cũ không thể khôi phục lại nội dung này, PowerPoint phải trình bày các hiệu ứng này bằng các ảnh của phiên bản cũ. Mọi nội dung trình diễn về hình ảnh tạo bởi PowerPoint 2007 trong các lần hiệu chỉnh trước sẽ được làm mới để có thể tiếp tục chỉnh sửa trong PowerPoint 2007. Sau đó, khi bạn lưu trữ bản trình diễn này vào chế độ tương thích, các hình dáng, sơ đồ, và đồ họa sẽ được hiển thị dưới dạng hình ảnh.

Cam kết của Microsoft về đặc tả kỹ thuật mở (Open Specification Promise)

Microsoft cam kết sẽ không đòi bất kỳ quyền lợi nào chống lại những khách hàng chế tạo, sử dụng, bán, chào hàng, nhập khẩu hoặc phân phối bất kỳ công cụ nào phù hợp với Covered Specification ("Cover Implementation"), dựa theo các điểu khoản sau. Đây là một cam kết cá nhân giữa Microsoft và khách hàng. Cùng với việc hưởng quyền lợi từ OSP, khách hàng cũng phải thừa nhận rằng không một quyền lợi nào của Microsoft sẽ được nhận từ các nhà cung cấp hoặc phân phối. Nếu khách hàng kiện, ủng hộ, hoặc tự nguyện tham gia vào bất kỳ trường hợp tố tụng nào liên quan đến việc vi phạm bằng sáng chế chồng lại sự thi hành của Microsoft (ví dụ như Covered Specification), toàn bộ cam kết cá nhân này sẽ không có hiệu lực, chiểu theo các điều khoản trong Covered Implementation của Covered Specification mà khách hàng tạo nên và sử dụng. Để làm rõ hơn, "Những Quyền Đòi Hỏi Cần Thiết của Microsoft" là quyền đòi hỏi bằng sáng chế dưới sự sở hữu hoặc điều khiển của tập đoàn Microsoft, cần để thi hành những phần bắt buộc được miêu tả cụ thể trong Covered Specification. "Cover Specifications" được liệt kê như sau:

Quy ước này không bảo đảm rằng i) những đòi hỏi về bằng sáng chế mà Microsoft đưa ra sẽ bao gồm Covered Implementation hoặc có thể đem thi hành, hoặc bảo đảm rằng ii) Covered Implementation sẽ không vi phạm bằng sáng chế hoặc bản quyền sở hữu trí tuệ của bất kỳ bên liên quan thứ ba nào. Ngoài những quyền lợi nêu trên, không có bất kỳ một quyền lợi nào khác sẽ được đưa ra, khước từ, suy diễn, hoặc từ bỏ không cho thừa nhận, hoặc bất kỳ dạng nào khác.

Trong trang này

  • Covered Specifications (Quy ước áp dụng cho từng cá nhân tùy theo các điều khoản)
  • Hỏi đáp (FAQ)
  • Ý kiến phản hồi từ các đại diện của cộng đồng

Covered Specifications (Quy ước áp dụng cho từng cá nhân tùy theo các điều khoản)

Quy ước này chỉ áp dụng cho phiên bản được xác nhận dưới đây. Những phiên bản mới của các bản kỹ thuật chung trước đây sẽ được xem xét lần lượt cho danh sách bổ sung. Cùng với các đặc tả liệt kê sau đây, cam kết này cũng áp dụng cho những yếu tố quy định trong phần phụ của OSP.

Dịch vụ trang mạng (Web Services)

Quy ước này áp dụng cho tất cả các phiên bản kỹ thuật có sẵn kể từ ngày ký cam kết 16/10/2006. Một số tổ chức tiêu chuẩn đang đẩy mạnh tiêu chuẩn hóa phần lớn các đặc tả này. Vì Microsoft tham gia vào nỗ lực này, cam kết OSP cũng sẽ có hiệu lực với những kỹ thuật đúc kết từ các hoạt động kể trên.


Remote Shell Web Services Protocol

WS-I Basic Profile

SOAP

WS-Management

SOAP 1.1 Binding for MTOM 1.0

WS-Management Catalog

SOAP MTOM / XOP

WS-MetadataExchange

SOAP-over-UDP

WS-Policy

Web Single Sign-On Interoperability Profile

WS-PolicyAttachment

Web Single Sign-On Metadata Exchange Protocol

WS-ReliableMessaging

WS-Addressing

WS-RM Policy

WS-AtomicTransaction

WS-SecureConversation

WS-BusinessActivity

WS-Security: Kerberos Binding

WS-Coordination

WS-Security: Kerberos Token Profile

WS-Discovery

WS-Security: Rights Expression Language (REL) Token Profile

WSDL

WS-Security: SAML Token profile

WSDL 1.1 Binding Extension for SOAP 1.2

WS-Security: SOAP Message Security

WS-Enumeration

WS-Security: UsernameToken Profile

WS-Eventing

WS-Security: X.509 Certificate Token Profile

WS-Federation

WS-SecurityPolicy

WS-Federation Active Requestor Profile

WS-Transfer

WS-Federation Passive Requestor Profile

WS-Trust


Đặc tả giả lập


Virtual Hard Disk (VHD) Image Format Specification

Bảo mật


RFC 4406 - Sender ID: Authenticating E-Mail

RFC 4408 - Sender Policy Framework: Authorizing Use of Domains in "Mail From"

RFC 4407 - Purported Responsible Address in E-Mail Messages

RFC 4405 - SMTP Service Extension for Indicating the Responsible Submitter of an E-Mail Message

Định dạng dữ liệu Office XML


Office 2003 XML Reference Schemas

Office Open XML 1.0 – Ecma-376


Hỏi đáp (FAQ)

Quy ước kỹ thuật mở là một phương cách đơn giản và rõ ràng, giúp bảo đảm rằng tất cả các nhà phát triển phần mềm và khách hàng đang làm việc bằng phần mềm thương mại hoặc nguồn mở có thể thực hành các thao tác kỹ thuật thông qua một quá trình đơn giản hóa giúp chia sẻ tài sản kỹ thuật, trong khi vẫn tuân theo luật tài sản sở hữu trí tuệ. Chúng tôi lắng nghe phản hồi từ đại diện của cộng đồng, những người đã đưa ra những nhận xét rất tính cực, bất chấp khả năng khó được chấp nhận của phương pháp này.

OSP NÓI CHUNG

Q: Tại sao Microsoft lại chọn phương pháp này?

A: Đây là một phương cách rất đơn giản và rõ ràng. Sau khi xem xét các lựa chọn đăng ký khác nhau, chúng tôi nhận thấy đây là phương pháp đúng đắn nhất, đảm bảo với số đông các nhà phát triển phần mềm và khách hàng rằng các kỹ thuật này có thể được sử dụng tự do, dễ dàng không những trong hiện tại mà cả trong tương lai.

Q: OSP hoạt động như thế nào? Liệu tôi có phải làm gì để được hưởng lợi từ OSP?

A: Bạn không cần ký hoặc chứng nhận gì. Tất cả mọi người có thể tự do thi hành các kỹ thuật này nếu họ muốn, không cần nhắc đến hoặc có chứng nhận gì từ Microsoft. Mọi người có thể sử dụng hoặc thi hành các kỹ thuật này với công nghệ sẵn có, mã hóa và giải pháp của họ. Chúng tôi yêu cầu khách hàng chấp nhận các giới hạn để có quyền hưởng lợi từ OSP. Tuy nhiên, bạn không cần ký hoặc gửi bất kỳ cam kết cấp bằng nào cho Microsoft.

Q: OSP bao gồm và không bao gồm những gì?

A: Quy ước OSP bao gồm từng kỹ thuật riêng biệt được chỉ rõ trong danh sách công khai trên trang http://www.microsoft.com/interop/osp/. Quy ước OSP có hiệu lực đối với bất kỳ ai xây dựng phần mềm hoặc phần cứng để thực hành một hoặc nhiều các kỹ thuật. Bạn có thể chọn thực hành mọi kỹ thuật của OSP nếu bạn muốn. Quy ước OSP không có hiệu lực với bất kỳ việc gì vượt ngoài phạm vi được nêu ra trong Covered Specifications.

Q: Nếu một công ty tiêu chuẩn chấp thuận một kỹ thuật trong danh sách, Microsoft sẽ cung cấp bằng sáng chế nào?

A: Chúng tôi cung cấp các quyền lợi cần thiết, phù hợp với phạm vi cam kết của tập đoàn Microsoft với công ty tiêu chuẩn đó.

Q: Nếu tôi không thực hiện tất cả các kỹ thuật thì sao? Liệu tôi có vẫn được OSP bảo trợ không?

A: Quy ước OSP sẽ được áp dụng bất kể nếu bạn chỉ thi hành một phần hay toàn bộ các kỹ thuật. Microsoft sẽ giữ cam kết trong cả hai trường hợp trên. OSP sẽ kiểm soát kỹ thuật mà bạn quyết định sử dụng.

Q: Liệu OSP có áp dụng cho tất cả các phiên bản tiêu chuẩn không (bao gồm cả bản xét lại trong tương lai)?

A: Quy ước OSP có hiệu lực với mọi phiên bản sẵn có của các kỹ thuật được chỉ rõ trong danh sách công khai trên trang http://www.microsoft.com/interop/osp/, trừ trường hợp chú thích với các kỹ thuật ngoại lệ (ví dụ: xem những chú thích cụ thể liên quan đến kỹ thuật dịch vụ mạng.

Q: Tại sao OSP không có hiệu lực với những phần đơn thuần được nhắc đến trong quy ước?

A: Theo thông lệ chung, các giấy phép kỹ thuật chỉ tập trung vào các phần cụ thể, chi tiết trong cam kết, loại trừ những thứ thường gọi là "tạo điều kiện cho công nghệ." Nếu chúng tôi đòi quyền sáng chế về việc này, trong trường hợp xấu nhất, tranh cãi có thể đưa ra rằng, con người sẽ cần máy tính và giấy phép hệ thống hoạt động cho hầu hết mọi kỹ thuật tin học. Các tiêu chuẩn cụ thể của ngành sẽ không bao giờ đòi hỏi bằng sáng chế cho tất cả các kỹ thuật được nhắc tới.

Q: Tôi có thể nhượng quyền sử dụng OSP không?

A: Bạn không cần nhượng quyền sử dụng. Cam kết này trực tiếp áp dụng cho bạn và bất cứ ai muốn sử dụng nó. Do vậy, người được phân phối, khách hàng, và nhà cung cấp có thể trực tiếp được lợi từ cam kết này. Họ sẽ được bảo vệ tương tự như bạn dưới các điều khoản của OSP.

Q: Liệu quy ước OSP có nhất quán với giấy phép nguồn mở GPL không? Và liệu mọi người có thể thực hiện các kỹ thuật mà không cần quan tâm đến bản quyền Microsoft không?

A: Quy ước kỹ thuật mở là một phương cách đơn giản và rõ ràng, giúp bảo đảm rằng tất cả các nhà phát triển phần mềm và khách hàng đang làm việc bằng phần mềm thương mại hoặc nguồn mở có thể thực hành các thao tác kỹ thuật. Những khách hàng thực hiện công nghệ này nên hiểu rõ về môi trường hợp pháp mà họ đang hoạt động, bao gồm cả những khách hàng hoạt động trong môi trường GPL. Vì mỗi người hiểu về Bản Quyền Phần Mềm Công Cộng (GPL) theo một cách riêng, chúng tôi không thể đưa ra bất kỳ quan điểm hợp pháp nào về sự liên quan giữa ngôn ngữ của chúng tôi với GPL hay các bằng OSS khác. Tuy nhiên, dựa vào các phản hồi từ những cộng đồng nguồn mở, chúng tôi tin tưởng rằng rất nhiều nhà phát triển phần mềm có thể thực hành các thao tác kỹ thuật này.

Bảo mật

Q: Tại sao hiện nay Microsoft lại đặt chức năng nhận dạng người gửi vào quy ước OSP?

A: Tháng 9 năm nay, Microsoft công bố một phương pháp cung cấp kỹ thuật mở mới. Cùng lúc này, chúng tôi cũng giới thiệu ứng dụng của quy ước OSP đến 38 đặc tả dịch vụ mạng, và đầu tháng này là sự ra mắt của đặc tả định dạng hình ảnh của đĩa ảo. Microsoft nhận thấy chúng tôi cố thể tiếp tục đẩy mạnh khả năng tương tác liên thông giữa các giải pháp phần mềm thương mại sử dụng xác nhận thư điện tử, bao gồm giải pháp nguồn mở bằng cách giúp toàn bộ môi trường Internet (khách hàng, đối tác, ISPs, cán bộ đào tạo và cộng đồng phát triển phần mềm) tiếp cận với dịch vụ nhận dạng người gửi. Phương pháp này bổ sung cho cam kết của Microsoft trong cuộc chiến chống lại sự lan rộng của spam, đoạn mã lừa đảo, phần mềm có hại và các hành vi lợi dụng thư điện tử khác. Chúng tôi cũng tin tưởng rằng hướng đi này sẽ giúp đẩy mạnh khả năng tương tác liên thông mà chúng tôi hiện đang đạt được bằng cách cung cấp cho khác hàng khả năng tiếp cận với công nghệ của Microsoft.

Q: Có phải Microsoft cho thêm chức năng nhận dạng người gửi vào quy ước OSP sau khi nhận được quá nhiều lời chỉ trích từ hướng cấp phép ban đầu không?

A: Chúng tôi nhận được khá nhiều câu hỏi kéo dài từ một số thành viên của cộng đồng phát triển phần mềm về các giới hạn cấp phép của Microsoft và ảnh hưởng của những giới hạn này đến khả năng nhận dạng người gửi. Hiện nay toàn thế giới có trên năm triệu người quản lý domain đang sử dụng chức năng nhận dạng người gửi. Đây là một bước tiến bộ đáng kinh ngạc trong dịch vụ xác nhận thư điện tử. Nhận dạng người gửi giúp bảo vệ nhãn hiệu, giảm spam và chống lại các phần mềm lợi dụng thư điện tử. Quy ước OSP là một phương cách đơn giản và rõ ràng, giúp đảm bảo với số đông các nhà phát triển phần mềm và khách hàng rằng họ có thể sử dụng tự do, và dễ dàng các bản quyền của Microsoft để thực hiện các kỹ thuật nhắc đến trong OSP, không những trong hiện tại mà cả trong tương lai.

Q: Quy ước OSP có tầm quan trọng gì đối với nhận dạng người gửi?

A: Bằng cách mở rộng chức năng của OSP bao gồm định dạng nhận dạng người gửi, Microsoft sẽ giúp ngành tin học chống lại lừa đảo qua thư điện tử nhờ thúc đẩy khả năng tương tác liên thông giữa các giải pháp phần mềm thương mại cho xác nhận thư điện tử, bao gồm cá giải pháp nguồn mở. Những người sử dụng cơ cấu nhận dạng người gửi sẽ không cần ký giấy phép để cài đặt kỹ thuật chống lại lừa đảo và giả mạo. Hướng đi này cũng sẽ giúp đẩy mạnh khả năng tương tác liên thông mà Microsoft hiện đang đạt được bằng cách cung cấp cho khác hàng khả năng tiếp cận với công nghệ của Microsoft.

  • Microsoft cam kết sẽ làm việc với các công ty tin học, giups bảo vệ khách hàng và các công ty, tổ chức khỏi các đe dọa lừa hại trên mạng. Cơ cấu cấu nhận dạng người gửi là một đặc tả xác nhận thư điện tử, giúp phát hiện lừa đảo domain- một thủ đoạn thường thấy nhằm lan rộng spam, đoạn mã lừa đảo, phần mềm có hại và các hành vi lợi dụng thư điện tử khác- bằng cách thẩm tra lại tên domain của thư gửi.

  • Sau gần hai năm triển khai rộng rãi khắp thế giới với hơn 600 triệu người sử dụng, nhận dạng người gửi nay đã nhận được sự hỗ trợ công nghệ rộng rãi, với xấp xỉ 36% các thư hợp pháp có sử dụng nhận dạng người gửi và khoảng 5.5 triệu domain trên toàn thế giới được định dạng nhận dạng người gửi bảo vệ. Các công ty nằm trong danh Fortune 500 sử dụng định dạng này đã tằng từ 7% trong năm trước đến trên 23% trong năm nay.
  • Xác nhận thư điện tử và khả năng xác định nhận dạng đã trở nên thiết yếu trong thời đại ngày nay với sự làm giả tinh vi và những nguy cơ trên mạng tăng nhanh một cách chóng mặt. Với nhận dạng người gửi, người gửi và mạng nhận thư sẽ có thêm một lớp an toàn và bảo mật khỏi lừa đảo Internet.
  • Nhận dạng người gửi mang đến một giá trị kinh doanh quan trọng mà không tốn phí cũng như ảnh hưởng gì đến công việc. Ngày nay các công ty kinh doanh trên toàn thế giới đã nhận ra giá trị nổi bật của thương hiệu và bảo vệ khách hàng trong khi cải tiến khả năng chuyển thư hợp pháp. Với sự bổ sung nhận dạng người gửi, nhầm lẫn dương sẽ có thể giảm xuống gần 0 trong khi nhầm lẫn âm sẽ giảm xuống khoảng trên 80%.

Q: Tôi có thể tải đặc tả nhận dạng văn bản từ đâu?

A:
RFC 4406 - Sender ID: Authenticating E-Mail
RFC 4408 - Sender Policy Framework: Authorizing Use of Domains in "Mail From"
RFC 4407 - Purported Responsible Address in E-Mail Messages
RFC 4405 - SMTP Service Extension for Indicating the Responsible Submitter of an E-Mail Message

Định dạng dữ liệu Office XML

Q: Tôi sẽ được lợi gì nếu thêm Ecma Office Open XML vào quy ước OSP?

A: Các khách hàng tiềm năng sử dụng Ecma Office Open XML có thể lựa chọn giữa CNS và OSP. Microsoft đưa ra "Cam kết không kiện cáo" (CNS) cho bất kỳ khách hàng nào sử dụng định dạng Ecma Office Open XML. Chúng tôi tin rằng khách hàng có thể sẽ lựa chọn quy ước mới OSP nhiều hơn, và đó cũng chính là điều chúng tôi mong đợi.

Q: Tại sao Microsoft lại lựa chọn tung ra quy ước OSP vào thời điểm này?

A: Vào tháng 9, hội đồng kỹ thuật Ecma đã tạo ra "bản thảo cuối cùng của định dạng Office Open XML v1.0", bởi vậy chúng tôi muốn giải đáp mọi thắc mắc của khách hàng về khả năng sử dụng luật bản quyền của Microsoft cần thiết để cài đặt Ecma Office Open XML. Chúng tôi không muốn để lại bất kỳ vấn đề nào không rõ ràng về quyền đòi bản quyền của Microsoft.

Q: Tại sao Microsoft không áp dụng cả CNS và OSP?

A: Một vài người thắc mắc liệu Microsoft có nên áp dụng quy ước OSP cho Ecma Office Open XML. Chúng tôi không biết rõ liệu khách hàng có thích OSP hơn CNS không, vì vậy chúng tôi muốn đưa cho khách hàng cả hai lựa chọn.

Ý kiến phản hồi từ đại diện cộng đồng

OSP NÓI CHUNG

"Công ty Red Hat của chúng tôi tin rằng nguyên bản OSP giúp chung tôi thực thi một cách rất linh hoạt các đặc tả phần mềm đã nêu với giấy phép miễn phí và nguồn mở. Chúng tôi rất tán thành nỗ lực của Microsoft vươn tới đại diện các cộng đồng nguồn mở và thu thập ý kiến phản hồi cho OSP. Điều này đã cho chúng tôi thấy Microsoft luôn sẵn lòng sửa đổi bổ sung OSP theo những lời đánh giá và phê bình của chúng tôi."

Mark Webbink

Phó tổng cố vấn

Red Hat, Inc.

"Chúng tôi nhận thấy sự giới thiệu quy ước OSP của Microsoft là một bước đi rất tốt nhằm thúc đẩy cộng tác sâu hơn giữa nhà buôn bán phần mềm và cộng đồng nguồn mở. Quy ước OSP cho phép cộng đồng nguồn mở thực hành các đặc tả tiêu chuẩn mà không phải trả bản quyền cho Microsoft hoặc ký cam kết bản quyền. Tôi rất vui rằng OSP vừa có tính tương thích, vừa cung cấp giấy phép miễn phí và nguồn mở."

Lawrence Rosen

Công ty luật công nghệ Roselaw & Einschlag (http://www.roselaw.com/)

Giảng viên luật của trường đại học Stanford

3001 King Ranch Road, Ukiah, CA 95482

707-485-1242 * fax: 707-485-1243

Tác giả của "Bản quyền nguồn mở: Luật tự do phần mềm và sở hữu trí tuệ" (Prentice Hall 2004)

"Quy ước OSP của Microsoft là một phát triển rất khả quan. Trong các trường đại học và cộng đồng nguồn mở, chúng tôi cần biết chính xác liệu chúng tôi có được quyền thực hành các đặc tả một cách tự do không. Cam kết này sẽ giúp chúng tôi thực hiện các định chuẩn dịch vụ trang web và thẻ thông tin, đồng thời giúp mọi người tiếp cận với công nghệ mới một cách dễ dàng hơn."

RL "Bob" Morgan

Hội trưởng hội đồng kiến trúc và giáo dục phần mềm middleware (MACE)

Kiến trúc sư công nghệ cấp cao, trường đại học Washington

BẢO MẬT

"Microsoft mở rộng, bao gồm cả nhận dạng người gửi trong quy ước OSP là một bước tiến khả quan cho cộng đồng thư điện tử. Điều này làm dịu những lo lắng về bản quyền khi chúng tôi xem xét đén các phương pháp xác nhận thư điện tử, và giúp người gửi cũng như người nhận thư tập trung hơn vào công nghệ."

David Cole

Phó giám đốc

Tập đoàn mạng AOL và trung tâm dữ liệu

"Bảo mật thư điện tử đóng vai trò rất cốt yếu, giúp giữ gìn sự tin cậy của các khách hàng trực tuyến. Toàn bộ cộng đồng cần một nền tảng có khả năng tương tác liên thông, dễ thực hành, và chi phí thấp, nhằm khuyến khích lắp đặt rộng rãi các công cụ chống lại các mưu đồ lừa đảo và giả mạo thư điện tử. Chúng tôi rất tán thành nỗ lực làm phát triển hợp tác liên ngành của Microsoft."

Ramesh Lakshmi Ratan

Phó quản trị, kiêm giám đốc điều hành

Hiệp hội tiếp thị trực tiếp (DMA)

"Từ lâu, các thành viên ESPC đã nhận ra nhu cầu về các giải pháp mạnh chống spam, giúp bảo đảm vận chuyển các thư hợp pháp. Chúng tôi rất vui mừng trước tuyên bố của Microsoft hôm nay. Tuyên bố này báo hiệu một bước tiến khả giúp vận chuyển thư an toàn và xác thực."

Trevor Hughes

Giám đốc quản trị

Liên hiệp người gửi và nhà cung cấp thư điện tử (ESPC)

"Với danh nghĩa là nhà cung cấp cổng bảo mật Internet hàng đầu, chúng tôi rất vui được nhìn thấy những sản phẩm chống spam tốt nhất tung ra thị trường, giúp cải thiện sự tín nhiệm và lòng tin của khách hàng đối với thư điện tử. Thêm đặc tả nhận dạng người gửi vào OSP là một bước tiến quan trọng của Microsoft, và chúng tôi hi vọng rằng OSP sẽ được chấp nhận rộng rãi trong ngành công nghệ thông tin."

Patrick Peterson

Phó giám đốc kỹ thuật

IronPort Systems Inc.

"Công nghệ xác nhận người gửi như Sender ID là một công cụ quan trọng giúp bảo mật thư điển tử. Thêm đặc tả nhận dạng người gửi vào quy ước OSP, Microsoft đã đáp ứng được nhu cầu cấp thiết về khả năng tương tác liên thông cho cơ sở hệ thống thư điện tử không đồng nhất. Chúng tôi rất vui khi nhìn thấy tiến bộ này, và chúng tôi tin rằng đây là một bước tiến khả quan trong cuộc chiến chống lại giả mạo, lừa đảo thư điện tử và các loại thư điện báo ngoài mong muốn khác."

Eric Allman

Trưởng kỹ sư khoa học

Sendmail Inc.

Tổng quan về Quy trình bỏ phiếu ISO

Quy trình tiêu chuẩn hóa quốc tế là một quy trình phức tạp và quá trình phát triển ISO đã làm mức độ phức tạp càng tăng hơn trong thế giới của các chuẩn. Trang web của ISO và các cơ quan tiêu chuẩn hóa như Ecma International hay OASIS có một hệ thống rộng lớn các thông tin hữu ích giúp cho các thành viên hiểu thêm về quy trình chuẩn hóa. Tài liệu dưới đây bao gồm những đoạn trích dẫn và liên kết đến những thông tin hữu ích tiêu biểu. Những liên kết này cung cấp thông tin cơ chế của quy trình nhanh JTC 1 và quá trình PAS có liên quan. Cả hai quy trình này cung cấp một cơ chế đã được kiểm chứng về việc phê chuẩn của ISO đối với các tiêu chuẩn hiện hành.

Tiêu chuẩn ISO được tạo ra như thế nào?

ISO cung cấp các tài nguyên hữu ích giúp minh họa sáu giai đoạn tiêu biểu của một quy trình đầy đủ trong xây dựng tiêu chuẩn quốc tế (xem http://www.iso.org/iso/en/stdsdevelopment/whowhenhow/proc/proc.html). Điều quan trọng là sáu giai đoạn này được tạo ra nhằm đạt hai mục tiêu riêng biệt: quy trình phát triển tiêu chuẩn và quy chấp nhận tiêu chuẩn. Trong sáu giai đoạn tóm tắt dưới đây, ba giai đoạn đầu nghiêng về phát triển tiêu chuẩn và ba giai đoạn sau liên quan đén quy trình phê duyệt và công bố tiêu chuẩn.
  • Giai đoạn 1: Giai đoạn đề nghị- Thảo luận và thừa nhận sự cần thiết của một tiêu chuẩn quốc tế.
  • Giai đoạn 2: Giai đoạn chuẩn bị- Nhóm họp tiểu ban kỹ thuật hoặc hội đồng chuẩn hóa và từng bước lần lượt tạo ra các bản dự thảo về tiêu chuẩn đề xuất cho đến khi hoàn thiện một “bản dự thảo của hội đồng”.
  • Giai đoạn 3: Giai đoạn hội đồng thảo luận- Các nước thành viên P-members của tiểu ban kỹ thuật hoặc hội đồng chuẩn hóa sẽ cân nhắc và góp ý kiến cho “bản dự thảo của hội đồng”. Quá trình cân nhắc và góp ý kiến thường sinh ra các bản dụ thảo khác cho đến khi đạt được sự đồng thuận về nội dung kỹ thuật của bản dự thảo. Trong giai đoạn này, các thành viên có thể tranh luận gay gắt về các điều kiện kỹ thuật của tiêu chuẩn dự thảo. Bản dự thảo tiêu chuẩn quốc tế (Draft Internation Standard -- DIS) sẽ được thiết lập vào cuối giai đoạn này.
  • Giai đoạn 4: Giai đoạn thẩm tra- Mọi thành viên của ISO sẽ được đọc, bỏ phiếu và nêu ý kiến của mình về bản DIS trong vòng năm tháng. Nếu đủ số phiếu, tiêu chuẩn sẽ được chấp thuận đệ trình lên với tư cách là dự thảo tiêu chuẩn quốc tế cuối cùng (Final Draft International Standard - FDIS)
  • Giai đoạn 5: Giai đoạn phê chuẩn- Mọi thành viên của ISO sẽ bỏ phiếu Có/Không cuối cùng nhằm thông qua bản (Final Draft International Standard - FDIS).
  • Giai đoạn 6: Giai đoạn công bố- Nguyên bản cuối cùng sẽ được gửi cho cơ quan thư ký trung ương ISO và công bố là một tiêu chuẩn quốc tế.

Thế nào là biểu quyết quy trình nhanh?

Chúng ta cần hiểu rõ khi nào thì biểu quyết quy trình nhanh được áp dụng trong quá trình phát triển tiêu chuẩn nói chung tại ISO. Không phải cả sáu giai đoạn nói trên đều diễn ra tại ISO, và đó chính là lúc quy trình nhanh được áp dụng. Trong cuộc bỏ phiếu kín của quy trình nhanh, “nhóm liên lạc A” giúp ISO giải quyết ba giai đoạn phát triển đầu tiên (những giai đoạn xem xét kỹ thuật và tiêu chuẩn đề xuất căng thẳng nhất). Ví dụ, nhóm liên lạc của tiêu chuẩn Office Open XML là Ecma International. Nhóm liên lạc A như Ecma International có quan hệ đặc biệt với ISO, cho phép ba bước phát triển tiêu chuẩn đầu tiên diễn ra tại nhóm này, dựa vào các nhà chuyên môn của họ để phác thảo tiêu chuẩn và tranh luận trên các mặt kỹ thuật đa dạng của tiêu chuẩn đề xuất. Quy trình nhanh lấy một tiêu chuẩn sẵn có—tiêu chuẩn được tạo dựng và công bố bởi một nhóm liên lạc A khác—và thông qua một quá trình xem xét rút ngắn có hiệu quả, biến tiêu chuẩn này thành một tiêu chuẩn ISO. Trích dẫn chuẩn từ phần 13.1 trong hướng dẫn JTC 1 giải thích quy trích nhanh: Bất cứ thành viên P-member nào của JTC1 hoặc tổ chức trong nhóm liên lạc A với JTC 1 có thể đề xuất xem xét “một tiêu chuẩn sẵn có” mà không cần sửa đổi trực tiếp cho biểu quyết như bản thảo DIS. Ecma International có một lịch sử lâu dài đề xuất những tiêu chuẩn đã được công bố từ trước của họ cho ISO thông qua quy trình nhanh. Trên thực tế, Ecma International đã đề xuất trên 200 tiêu chuẩn cho ISO và nhận được phê chuẩn quy trình nhanh, trở thành tiêu chuẩn ISO.
Trong trường hợp Office Open XML, tại sao ISO lại không thực hiện ba giai đoạn đầu (đặc biệt là giai đoạn hội đồng thảo luận với sự xem xét kỹ thuật gay gắt nhất)?
Vì ISO nhận ra rằng Ecma International đã hoàn thành các bước đầu và tạo nên một tiêu chuẩn quốc tế. Khi công bố Office Open XML là một tiêu chuẩn Ecma và đề xuất tiêu chuẩn này cho quy trình nhanh của ISO, Ecma giải thích: “Chúng tôi tiến hành tiêu chuẩn hóa Open XML với sự cộng tác mở và xuyên ngành cùng Hội Đồng Kỹ Thuật 45 (Ecma TC45), bao gồm đại diện từ Apple, Barclays Capital, BP, Thư viện Anh, Essilor, Intel, Microsoft, NextPage, Novell, Statoil, Toshiba, và Thư viện Quốc hội Mỹ.” http://ecma-international.org/news/PressReleases/PR_TC45_Dec2006.htm. Nhóm TC 45 của Ecma International liên kết với các tổ chức khác trong ngành đã bắt đầu nghiên cứu tạo ra tiêu chuẩn định dạng dữ liệu Ecma Office Open XML vào tháng 12 năm 2005 (xem http://www.ecma-international.org/news/TC45_createsEcmaXMLdocument.htm). Cùng thời gian này, Apple, Barclays Capital, BP, Thư viện Anh, Essilor, Tập đoàn Intel, Microsoft, NextPage Inc., Statoil ASA và Toshiba đề xuất một bản thảo kỹ thuật dài 2000 trang cho Ecma International. Trong khoảng thời gian 10 tháng sau đó, Ecma TC45 tiếp tục phát triển và cải tiến các kỹ thuật cho tiêu chuẩn đề xuất, bằng những cuộc hội nghị qua điện thoại hoặc cuộc họp đều đặn hàng tuần (xem http://www.ecma-international.org/news/TC45_current_work/TC45-2006-50.htm). Cuối cùng, các thành viên của nhóm TC45 yêu cầu thêm một chi tiết kỹ thuật quan trọng vào bản thảo kỹ thuật (chi tiết này giúp cho quá trình thi hành được thuận tiện hơn). Ecma đã phê chuẩn đặc tả cuối cùng này và đề xuất tiêu chuẩn cho ISO. Bản thảo dài 6.000 trang.

ISO đã thông qua định dạng văn bản mở (ODF) như thế nào?

ISO phê chuẩn ODF qua một hệ thống tương tự với quy trình nhanh mà Office Open XML hiện đang sử dụng. Thêm vào quy trình nhanh là quy trình Publicly Available Specification Process (PAS), được đặt ra trong phần 14 của hướng dẫn JTC 1. Quy trình PAS cho phép các tổ chức hoặc công ty đề xuất PAS đệ trình Bản thảo Tiêu chuẩn Quốc tế cho ISO với một phương thức tương tự như các Ecma International đã đề xuất bản DIS theo quy trình nhanh. Với quy trình PAS, dự thảo Tiêu chuẩn Quốc tế bỏ qua ba giai đoạn đầu (tổ chức hoặc công ty đề xuất PAS sẽ hoàn thiện và phê chuẩn các bước này) và tiến thẳng đến biểu quyết tại giai đoạn thứ tư. Trong trường hợp của ODF, OASIS, một hiệp hội cộng tác về tiêu chuẩn được xác nhận là công ty đề xuất PAS (tên viết tắt của tập đoàn phát triển thông tin tiêu chuẩn có cấu trúc “Organization for the Advancement of Structured Information Standards,” xem http://oasis-open.org/who/) đã sử dụng quy trình PAS để đề xuất tiêu chuẩn ODF cho ISO. Bởi vậy, tương tự như Office Open XML, ba giai đoạn đầu của quy trình phát triển Bản dự thảo Tiêu chuẩn Quốc tế ODF đã được hoàn thiện và đề xuất từ bên ngoài ISO. Mặc dù nhiều nước đã xem xét kỹ thuật ODF trước khi biểu quyết cho PAS, quá trình xét duyệt và phân tích này sẽ khác nếu như ODF phải đi qua ba giai đoạn đầu của quá trình phát triển tiêu chuẩn.

Những ai được biểu quyết cho quy trình nhanh?

Theo như phiên bản 3.0 của hướng dẫn JTC 1 xuất bản lần thứ năm, mọi thành viên “P”, thành viên “O” của JTC 1 và các công ty thành viên khác của ISO (dù không phải là thành viên “P” hoặc “O” của JTC 1) có thể biểu quyết cho Bản thảo Tiêu chuẩn Quốc tế Quy trình nhanh (DIS) (xem . Hướng dẫn JTC 1 nhắc đến biểu quyết quy trình nhanh trong phần 9.5-9.8 về các “Thủ tục kết hợp biểu quyết.” Hướng dẫn nói rõ rằng thủ tục kết hợp biểu quyết “sử dụng biểu quyết đồng thời (mỗi nước một phiếu bầu) bởi các nước thành viên “P” của JTC 1 và các công ty thành viên khác của ISO và hội đồng quốc gia IEC.” Phần 9.8 của hướng dẫn JTC 1 giải thích những trường hợp có thể áp dụng thủ tục kết hợp biểu quyết vào “bản thảo tiêu chuẩn quy trình nhanh (Fast-track DISs).” Do vậy, bất cứ thành viên tham gia nào của JTC 1 hoặc các quan sát viên, cũng như các công ty thành viên của ISO có thể bỏ phiếu trong biểu quyết quy trình nhanh.
Danh sách các thành viên của ISO
Danh sách các nước tham gia JTC 1
Danh sách các nước quan sát viên của JTC 1
ISO sử dụng một hệ thống biểu quyết điện tử. Bạn cần có các thông tin đăng nhập cần thiết về ủy nhiệm của ban quốc gia để truy cập vào hệ thống bầu cử trực tuyến. Nếu muốn biết thêm thông tin chi tiết, bạn có thể liên hệ Lisa Rajchel, nhân viên thư ký của JTC 1 tại Irajchel@ANSI.org.

Các lựa chọn bỏ phiếu là gì?

Phần 9.8 của hướng dẫn JTC 1 giải thích rằng ban quốc gia có ba lựa chọn:
“Phê chuẩn… bản DIS”
“Đưa ra những lý do kỹ thuật phản đối bản DIS, đồng thời đề xuất những thay đổi cần thiết để văn bản được chấp thuận.”
“Không bỏ phiếu”
Thêm nữa, những tổ chức không phải là thành viên “P” có thể quyết định đơn thuần không bỏ phiếu (trong khi thành viên “P” có trách nhiệm phải bỏ phiếu). Chúng ta nên đặc biệt quan tâm tới những lựa chọn biểu quyết này dựa trên tinh thần chung của JTC 1 và “Điều khoản chung” của hướng dẫn JTC 1. Ví dụ, hướng dẫn JTC 1 nêu rõ:
Những hướng dẫn này tuân theo nguyên lý: Mục tiêu của quy trình phát triển tiêu chuẩn quốc tế không dựa trên một quyết định đơn thuần từ số phiếu bầu, mà dựa trên sự nhất trí giữa các bên quan tâm… Theo định nghĩa, sự nhất trí là một cam kết chung rằng sẽ không có sự phản đối kéo dài nào về các vấn đề quan trọng từ các bên quan tâm hoặc từ một quy trình tìm những quan điểm khác nhau từ các bên quan tâm và giải quyết những mâu thuẫn nảy sinh. Sự nhất trí không có nghĩa là thống nhất tuyệt đối.
Kết quả là, biểu quyết quy trình nhanh không chỉ đơn thuần là một sự bỏ phiếu theo kiểu “lên hoặc xuống”. Ngược lại, đây là một quá trình phức tạp bao gồm nhiều giai đoạn và nhằm xác định và giải quyết các vấn đề kỹ thuật riêng biệt và cụ thể. Về khía cạnh này, cả công ty đề xuất (như Ecma International) và ban quốc gia có nghĩa vụ phải làm việc công minh để giải quyết những vấn đề quan trọng mà ban quốc gia đã nêu lên trong quy trình nhanh. Biểu quyết ban quốc gia đồng nghĩa với việc xác định cụ thể bất kỳ phản đối kỹ thuật nào với bản thảo tiêu chuẩn quốc gia và đề xuất các thay đổi cần thiết để loại bỏ sự phản đối này.

Điều gì tiếp theo sau khi bỏ phiếu?

Vào cuối của buổi biểu quyết, nếu giữa tổ chức đề xuất (Ecma International) và bất cứ ban quốc gia nào tồn tại những vấn đề không thể giải quyết hoặc nếu ban quốc gia bỏ phiếu phản đối, vấn đề đó sẽ được đưa lên nhóm họp bỏ phiếu quyết định. Hơn nữa, mục đích của nhóm họp bỏ phiếu quyết định là nhằm giải quyết những khúc mắc đề ra, vậy nên ban quốc gia (nhóm phản đối) phải tham gia họp và tranh luận một cách công tâm. Trên thực tế, Hướng dẫn JTC 1 yêu cầu tất cả các ban quốc gia “có phiếu phản đối… có nghĩa vụ cử đoàn đại diện đến cuộc họp bỏ phiếu quyết định.”

Định dạng Ecma Office Open XML

Định dạng Office Open XML mở ra một thị trường cho sự đổi mới với XML – và điểm hội tụ giữa những thông tin có cấu trúc với những thông tin không có cấu trúc trong văn bản. Với định dạng dữ liệu Office thế hệ mới nhất, toàn bộ kỹ thuật sẽ được chia sẻ trên toàn thế giới thông qua cấp phép mở, miễn phí và quá trình xét duyệt, cải tiến và tiêu chuẩn hóa của cơ quan tiêu chuẩn quốc tế Ecma International. Kết quả là tính tương tác liên thông giữa các ứng dụng, nền tảng và hệ thống được nâng lên tầm cao mới.

Định dạng Open XML được thiết kế nhằm giúp bạn kiểm soát nội dung văn bản, giúp cho các dữ liệu được an toàn, dễ mang chuyển hơn và phù hợp trong tương lai. Định dạng Open XML được thiết kế để chuyển đổi 100% nội dung tồn tại trong các định dạng dữ liệu nhị phân trong Microsoft Office hiện thời của bạn sang định dạng dữ liệu mở, dựa trên XML. Khả năng này cho phép các công ty chuyển đổi các định dạng dữ liệu mở mà không phải từ bỏ tính thích ứng hoặc độ chính xác, đồng thời đảm bảo thông tin không bị mất hoặc phá hủy. Ecma International đã công bố định dạng Open XML là tiêu chuẩn cho định dạng dữ liệu, và tất cả mọi người có thể sử dụng tự do.

Tính thích ứng và trường tồn của định dạng Open XML

Định dạng Open XML được thiết kế giúp cho công ty của bạn lưu trữ văn bản trong một định dạng dữ liệu mở, trong khi vẫn giữ được tính thích ứng với những văn bản đang tồn tại và duy trì 100% thông tin trong các tệp này.

  • Mới!
    Giảm kích cỡ tệp của văn bản trong Word, Excel, và Powerpoint nhờ sử dụng định dạng Office Open XML mới.
  • Mới!
    Cải thiện khôi phục dữ liệu nếu dữ liệu đột ngột bị hỏng, đảm bảo những văn bản quan trọng sẽ không bị mất.
  • Mới!
    Dễ dàng tìm ra các thông tin nhạy cảm được lưu trữ trong văn bản, giúp đảm bảo thông tin bí mật.
  • Mới! Dữ liệu bao gồm tập lệnh và ngôn ngữ lệnh Macro có thể được tách rời và nhận dạng, nhằm đảm bảo độ bí mật và an toàn của văn bản.
  • Mới!
    Các ứng dụng Office có thể làm việc với định dạng dữ liệu Open XML với một phương cách an toàn hơn.
  • Mới!
    Trải nghiệm sử dụng định dạng Office Open XML là trong suốt với người sử dụng cuối và không đòi hỏi bất kỳ khóa huấn luyện nào.
  • Mới!
    Mặc định định dạng dữ liệu linh hoạt giúp quá trình chuyển đổi sang các khả năng mới của hệ thống Microsoft Office được thuận tiện và dễ dàng.
  • Mới! Tính thích ứng với những phát hành Office trước đây đảm bảo rằng các khách hàng sử dụng Office 2000, XP và 2003 có thể soạn thảo và lưu trữ văn bản sử dụng định dạng dữ liệu mới.
  • Mới! Tính thích ứng với các văn bản hiện thời giúp bảo đảm rằng mọi thông tin trong các văn bản có sẵn sẽ được chuyển đổi thành công sang định dạng Open XML mới.
  • Mới! Cải tiến bảo mật thông tin bằng cách tách biệt nội dung cụ thể trong văn bản, như các chú thích, các thẻ siêu dữ liệu của tài liệu hoặc các dấu vết thay đổi bổ sung.

Định dạng dữ liệu mở

Định dạng Office Open XML là định dạng dữ liệu được truy cập rộng rãi với một quy trình định nghĩa mở hỗ trợ khả năng tích hợp hoàn toàn với bất kỳ nhà cung cấp kỹ thuật nào.

  • Mới!
    Định dạng XML bảo đảm khả năng tích hợp rộng rãi cho tất cả các chuyên viên phát triển phần mềm.
  • Mới!
    Các kỹ thuật mở cho định dạng Office Open XML bảo đảm văn bản có thể được mở và soạn thảo bởi bất kỳ ứng dụng hoặc hệ thống nào không những trong thời điểm hiện nay mà còn trong cả tương lai.
  • Mới!
    Tiêu chuẩn hóa bới Ecma International giúp bảo đảm định dạng văn bản được độc lập định rõ cho các ứng dụng lõi Microsoft Office, Word, Excel và Powerpoint.
  • Mới!
    Những cải tiến của Ecma International được thiết kế để đảm bảo tính trung lập của nền tảng.
  • Mới!
    Văn bản sử dụng định dạng Office Open XML có thể được sửa đổi bởi bất kỳ trình biên tập văn bản và bộ xử lý XML nào, nhằm giảm tính phụ thuộc vào các chương trình của máy tính để bàn.
  • Mới! Văn bản sử dụng định dạng Office Open XML có thể được lưu trữ mà không phụ thộc vào các chương trình Office đã tạo ra nó.
  • Mới!
    Định dạng Office Open XML cung cấp cho các nhà phát triển phần mềm khả năng truy cập hoàn toàn đến các định dạng dữ liệu sử dụng bởi chương trình Office, giúp cải thiện tính trong suốt và tương hợp với giải pháp cho bên thứ ba.

Khả năng tích hợp các thông tin kinh doanh trong văn bản

Cấu trúc mở, linh hoạt của định dạng Open XML giúp cải thiện hiệu năng và tăng tối đa hiệu quả đầu tư công nghệ thông tin bằng cách đẩy mạnh quá trình tập hợp văn bản, khai thác dữ liệu và nội dung các tệp được tái sử dụng.

  • Mới!
    Các giải pháp tùy biến của khách hàng có thể cập nhật văn bản nhanh chóng với các thông tin mới nhất, giúp bảo đảm rằng tất cả mọi người đều được làm việc với những dữ liệu hiện hành.
  • Mới!
    Tạo nên các văn bản có thể tích hợp nhiều nguồn thông tin thành một điểm nhìn thống nhất cho các nhà doanh nghiệp, giúp cải thiện khả năng tích hợp và tính hợp chuẩn của dữ liệu.
  • Mới! Thu được nhiều hơn từ sự đầu tư của bạn bằng cách sử dụng định dạng Office mới, giúp thuận tiện quá trình tái sử dụng nội dung và khai thác dữ liệu từ kho dữ liệu và văn bản.
  • Mới!
    Bảo đảm tính nhất quán và tránh sự lặp lại dữ liệu kinh doanh không cần thiết trong doanh nghiệp bằng cách nhập các vốn từ đặt làm XML vào văn bản Word và bảng tính Excel.


Muốn biết thêm thông tin về định dạng Open XML, xin tham khảo

Định dạng Open XML trên Technet

http://www.microsoft.com/technet/prodtechnol/office/default.mspx

Định dạng Open XML trên MSDN

http://msdn.microsoft.com/office/tool/xml/default.aspx

Tổ chức phát triển Open XML

http://www.openxmldeveloper.org

Chứng chỉ định dạng Open XML

http://www.microsoft.com/office/xml

Ecma International

http://www.ecma-international.org/memento/TC45.htm


Yêu cầu hệ thống cần thiết

Microsoft hiện đang cung cấp kỹ thuật định dạng Open XML dưới quy ước bảo đảm đặc tả mở. Ecma International cũng cung cấp định dạng Open XML như một tiêu chuẩn định dạng dữ liệu cho các ứng dụng hiệu năng Office. Muốn biết thêm thông tin về định dạng Open XML, xin tham khảo

http://www.ecmainternational.com

http://www.microsoft.com/office/xml

http://www.openxmldeveloper.org


Tại sao chúng ta quan tâm tới định dạng văn bản?

Văn bản (trên giấy hoặc dưới dạng điện tử) là phương tiện trao đổi thông tin chủ yếu giữa con người với con người. Định dạng văn bản đóng một vai trò quan trọng trong việc giúp người sử dụng máy tính chia sẻ thông tin. Chắc hẳn rất nhiều người sử dụng máy tính vẫn còn nhớ thời kỳ khi mà các máy tính sử dụng Microsoft® Windows® không thể chia sẻ thông tin với máy tính sử dụng Macintosh®. Nhờ có sự cộng tác kỹ thuật, vấn đề này cuối cùng đã được xử lý, giúp cho việc trao đổi thông tin giữa các nền tảng công nghệ thông tin được dễ dàng hơn. , Đây là một bước tiến to lớn và rất đáng kinh ngạc đối với những người giao thiệp với cả người sử dụng Windows lẫn Macintosh.

Khả năng kết nối thông tin của chúng ta sẽ được cải thiện khi định dạng văn bản được chia sẻ giữa các ứng dụng và nền tảng. Những định dạng văn bản như PDF, .DOC, .TXT và rất nhiều dạng khác đã trở thành chuẩn phổ biến nhờ tính được sử dụng rất rộng rãi (de facto). Giống như định dạng HTML, những định dạng văn bản này là phương cách trao đổi thông tin rất phù hợp vì trong phần lớn các trường hợp, người gửi có thể tin rằng người nhận sẽ mở hoặc đọc được những tài liệu được gửi đi.

Đối với phần lớn người sử dụng, định dạng văn bản không đóng vai trò gì quan trọng; họ hầu như không quan tâm định dạng nào đang được sử dụng, miễn là họ có thể mở, đọc, và làm việc với văn bản mà không bị gián đoạn. Và thường thường, người sử dụng sẽ rút ra một kết luận: “Tôi không mấy khi gặp sự cố gì khi mở các văn bản mà người khác gửi cho tôi, nên đối với tôi đây không là vấn đề gì. Vậy, tại sao tôi lại phải quan tâm?”

Gần đây đã có rất nhiều cuộc hội thảo xoay quanh vấn đề làm sao có thể đạt được một tiêu chuẩn về định dạng văn bản có thể tồn tại vững bền trong thế giới phần mềm đầy biến đổi mà chúng ta đang sống. Nhìn từ bên ngoài, cuộc thảo luận này có thể khá rắc rối và dễ gây tranh luận, vì có rất nhiều ý kiến khác nhau xoay quanh vấn đề tiêu chuẩn hóa định dạng văn bản. Có điều thú vị là nhiều vị khách đến dự hội thảo với cùng một mục đích chung là giúp cho quá trình trao đổi thông tin dễ dàng hơn. Thế nhưng, chúng ta thấy để thu được một cách nhìn rõ ràng trong cuộc tranh luận này không hề dễ dàng gì. Những ý kiến trái ngược nhau về tiêu chuẩn định dạng văn bản đã trở thành một tranh luận rất cần thiết về các vấn đề của việc định dạng văn bản được tiêu chuẩn hóa sẽ có những chức năng gì, ai nên nắm quyền thiết kế, và ai có quyền sử dụng những định dạng này.

Hiện đang có rất nhiều nỗ lực nhằm đáp ứng nhu cầu chung về các định dạng văn bản phổ biến và các quan điểm, hướng giải quyết cho những thách thức này cũng khá đa dạng. Các định dạng Open XML, UOF, PDF, ODF, RTF, TXT, ASCII, HTML và nhiều định dạng khác đưa ra các giải pháp khác nhau. Thị trường chưa quyết định ai sẽ là người “chiến thắng”. Và có lẽ, câu trả lời hợp lý nhất cho câu hỏi về định dạng văn bản này là, sẽ không có một người chiến thắng duy nhất. Rất nhiều định dạng văn bản đang được sử dụng ngày nay có các sứ mạng hoàn thành các nhiệm vụ cụ thể khác nhau. Việc cố ép chúng thành một định dạng duy nhất sẽ không phải là giải pháp tối ưu.

Cân bằng giữa thực tế và quyền lợi lâu dài

Nhiều mục tiêu khác nhau đã được đem ra làm định hướng cho cuộc thảo luận về tiêu chuẩn hóa định dạng văn bản. Chúng ta cần thêm nhiều nỗ lực để phân loại những vấn đề quan trọng này, nhằm hiểu rõ độ ảnh hưởng của chúng đến định dạng văn bản và chúng ta có thể làm được những gì. Một vài mục tiêu bao gồm:

  • Sự tự do lựa chọn định dạng phù hợp với nhu cầu của công việc.
  • Định dạng văn bản có thể dễ dàng được trao đổi giữa các ứng dụng và hệ thống.
  • Sự tự do không phụ thuộc vào bất kỳ một ứng dụng, bên trung gian, hoặc nền tảng nhất định nào để trao đổi dữ liệu.
  • Tính tương thích tối đa với bất kỳ văn bản hiện thời nào.
  • Giữ gìn văn bản cho quá trinh quản lý dữ liệu và lưu trữ.
  • Định dạng văn bản hỗ trợ quy mô của ngôn ngữ và các nhu cầu đòi hỏi kỹ thuật.
  • Giải thích cho sự đa dạng, phong phú của các ứng dụng, sử dụng và chức năng của phần mềm.
  • Bảo vệ thông tin được lưu trữ trong văn bản tránh bị sử dụng không mong muốn.

Những mục tiêu này thể hiện một sự khao khát độc lập, quyền được lựa chọn, sự đổi mới, và tự do cho các ứng dụng phần mềm. Các mục tiêu này cũng thể hiện mong muốn của các công ty và tập đoàn đạt được nhiều chức năng hơn từ những phần mềm họ đang sử dụng và giúp hệ thống máy tính của họ hòa nhập vào hệ thống phụ trợ. Có rất nhiều yếu tố khác cần được xem xét và thảo luận, nhưng danh sách này tạm thời đưa ra những thách thức lớn nhất mà các tổ chức gặp phải trong quá trình tìm kiếm, hiểu rõ định dạng văn bản được tiêu chuẩn hóa thực có ý nghĩa gì đối với môi trường công nghệ thông tin.

Nhiều mục tiêu kể trên có thể đối lập nhau. Ví dụ, liệu một định dạng văn bản thích hợp cho việc lưu trữ có cần bảo vệ nội dung của nó tránh bị sử dụng ngoài ý muốn không? Liệu định dạng này có nên hỗ trợ những cập nhật thời gian thực và sự trao đổi thông tin cần có để kết hợp với các ứng dụng và hệ thống khác không? Có vẻ như là nhiều mục tiêu thích đáng cho các tiêu chuẩn định dạng văn bản phản ánh sự đa dạng trong việc sử dụng các phần mềm. Dường như một định dạng không đủ để giúp chúng ta đạt được những mục tiêu đó.

Microsoft đang làm gì để giúp cải thiện tiêu chuẩn hóa định dạng văn bản

Trong suốt quá trình lịch sử của Office, Microsoft hỗ trợ rất nhiều định dạng văn bản trong các ứng dụng, bao gồm các định dạng nhị phân, RTF, TXT, ASCII, CSV, HTML và hàng trăm định dạng khác. Sự hỗ trợ cho các định dạng dữ liệu trong Office được thiết kế để giúp cho quá trình trao đổi thông tin giữa Microsoft Office và các ứng dụng và hệ thống khác được dễ dàng hơn. Microsoft đã bắt đầu quá trình chuyển tiếp sang các định dạng XML trong Office 2000, trong khi giới thiệu hỗ trợ cho đặc tính văn bản XML. Trong phiên bản Microsoft Office được phát hành vào năm 2007, hỗ trợ định dạng bổ sung như “PDF và XPS (mới được đưa ra)” đang bắt đầu được giới thiệu để cải thiện khả năng của Microsoft Office trong việc trao đổi thông tin với các hệ thống khác.

Những người sử dụng Microsoft Office trong các cơ quan tư nhân và nhà nước vừa muốn có lợi từ các định dạng dữ liệu được tiêu chuẩn hóa và mở rộng, vừa muốn giữ khả năng làm việc với nội dung trong những văn bản hiện có. Trong kỹ thuật, tính tương thích ngược là một chức năng rất cần thiết. Microsoft đang làm việc với các công ty và tập đoàn khác cùng ngành để thiết kế và chứng minh tiêu chuẩn Ecma Open XML sẽ đạt được những mục tiêu đề ra.

Bắt đầu từ tháng 12 năm 2005, Microsoft bắt đầu tham gia vào một nỗ lực được chỉ đạo bởi cơ quan tiêu chuẩn quốc tế, Ecma International, để cùng làm việc, công bố một hệ thống tiêu chuẩn dành cho văn bản. Mục tiêu chính của tiêu chuẩn này là để miêu tả đầy đủ các thông tin được lưu trữ trong hàng nghìn văn bản đã được tạo ra trong quá khứ. Hướng đi này sẽ cho phép người sử dụng dễ dàng dịch chuyển những văn bản có sẵn sang định dạng dữ liệu mới. Cùng với Apple, Novell, Toshiba, Statoil, Thư viện Quốc hội Mỹ và nhiều tổ chức khác, Microsoft đã làm việc trong Ủy ban Kỹ thuật Ecma #45 để có đủ tài liệu dẫn chiếu và phát hành định dạng Ecma Office Open XML.

Trong tháng 12 năm 2006, định dạng Ecma Office Open XML đã được thông qua như một tiêu chuẩn quốc tế có thể được sử dụng bởi bất kỳ một chuyên viên thiết kế nào, bao gồm cả những đối thủ của Microsoft. Giờ đây chúng ta không bị bắt buộc sử dụng một ứng dụng hoặc chương trình đặc biệt nào để đọc văn bản, ngược lại chúng ta có quyền được lựa chọn giữa rất nhiều ứng dụng hỗ trợ việc trao đổi dữ liệu. Nhóm kỹ thuật đã nỗ lực làm việc cần cù để thiết kế định dạng Open XML trong khi vẫn giữ được khả năng của các định dạng văn bản cũ, giúp đưa ra một hướng đi rõ ràng và thực tiễn cho những người đang tìm cách chuyển văn bản sang một môi trường mở rộng một cách dễ dàng. Với một tiêu chuẩn định dạng văn bản quốc tế được phát hành và mở rộng, quá trình trao đổi văn bản giữa các ứng dụng và hệ thống sẽ trở nên dễ dàng hơn, và chúng ta sẽ có thêm nhiều lựa chọn ứng dụng và nền tảng.

Thị trường kinh doanh các ứng dụng hiệu năng rất tán thành định dạng Open XML. Novell đang giới thiệu một phiên bản của bộ OpenOffice, có thể đọc và viết định dạng Open XML. Corel sẽ giới thiệu hỗ trợ cho định dạng Open XML trong bộ WordPerfect trong năm 2007. Microsoft đang giới thiệu dụng cụ thích ứng cho định dạng Open XML, giúp người dử dụng Office 2000, XP và phiên bản 2003 có khả năng đọc và viết định dạng Open XML. Bộ Office 2007 mới được phát hành cũng sử dụng định dạng Open XML như định dạng dữ liệu mặc định. Sự chấp nhận định dạng Open XML một cách nhanh chóng và rộng lớn này đã biểu lộ mong muốn của các nhà cung cấp và người sử dụng phần mềm được lưu trữ văn bản của họ trong những định dạng dữ liệu mở. Sự lựa chọn nhằm hỗ trợ định dạng Open XML là một dấu hiệu khả quan từ cộng đồng, rằng các định dạng này sẽ cung cấp những giá trị quan trọng cho con người.

Định dạng văn bản mở (ODF)

Năm 2006, một tiêu chuẩn định dạng văn bản khác đã được tổ chức Tiêu Chuẩn Quốc Tế (ISO) thông qua. Định dạng văn bản mở (Open Document Format) có nguồn gốc là định dạng “Open Office XML Format,” được thông qua bởi OASIS như tiêu chuẩn định dạng văn bản năm 2005. Khởi đầu, ODF được thiết kế như một định dạng văn bản cho OpenOffice.org, dự định là một đặc trưng kỹ thuật định dạng văn bản giúp đỡ cho quá trình trao đổi giữa OpenOffice.org và các ứng dụng khác. Sự quan tâm đến OpenOffice.org tăng nhanh một cách đáng kể sau khi Commonwealth of Massachusetts tuyên bố các định dạng văn bản mở đã được các cơ quan của chính phủ sử dụng để trao đổi văn bản. Chính sách này đã tạo nên một làn sóng các câu hỏi quan trọng về định dạng văn bản, bao gồm vai trò của PDF, khả năng truy cập và kỹ năng hỗ trợ, và các chương trình cần để đọc và viết ODF.

ODF được thiết kế để đại diện cho chức năng của sản phẩm OpenOffice.org, với tên ban đầu là “Open Office XML Format.” Khác với định dạng Open XML vốn được thiết kế để chuyển mang thông tin trong các tài liệu của phiên bản được kế thừa, ODF không được thiết lập để miêu tả nội dung đã tồn tại trong các văn bản có sẵn; ODF chỉ được thiết kế để phản ánh những thông tin được tạo ra bởi một ứng dụng. Ví dụ, Ủy ban kỹ thuật ODF trong bộ phận tiêu chuẩn OASIS tuyên bố rằng ngôn ngữ đánh dấu tiêu chuẩn hóa cho công thức bảng tính (như là “SUM” và “AVERAGE”) đang nằm ngoài phạm vi quan tâm của họ.

ODF cũng hỗ trợ phần lớn các hệ thống kinh doanh chính ngày nay. Những khách hàng sử dụng Microsoft Office có thể tải xuống và cài đặt một phần bổ sung miễn phí từ cộng đồng phần mềm Open Source để giúp chueyern đổi văn bản sang ODF. Open Office cũng sử dụng ODF. Corel vừa thông báo sẽ hỗ trợ ODF trong năm 2007. Các ứng dụng kinh doanh hiệu năng như Koffice, ABIWord và các ứng dụng khác cũng sẽ đang hỗ trợ ODF.

Liệu đây có phải là hai định dạng được thiết kế để làm cùng một việc không?

Các nhà hùng biện xoay quanh chủ đề tiêu chuẩn hóa ODF và Open XML đã tranh luận rất gay gắt về những tính năng đặc sắc của từng định dạng. Trường phái ủng hộ ODF khẳng định rằng Open XML và ODF được thiết kế cho cùng một mục đích, vậy nên chúng ta chỉ cần một định dạng tồn tại. Những người ủng hộ Open XML, cùng với phần lớn những người sử dụng khác, tin tưởng rằng Open XML và ODF được thiết kế cho từng mục đích khác nhau, và tồn tại song song để đáp ứng nhu cầu đa dạng của người sử dụng (như PDF, RTF, HTML và rất nhiều định dạng văn bản và dữ liệu khác). Những định dạng văn bản khác như PDF và UOF cung cấp những ví dụ điển hình chứng minh rằng những mục đích thiết kế cụ thể giúp hình thành tính hữu ích của một định dạng văn bản. PDF là một định dạng văn bản cố định để trình bày nội dung của một văn bản không được quyền chỉnh sửa thêm nữa, trong khi UOF là một tiêu chuẩn mà chính phủ Trung Quốc dự định sẽ đưa vào sử dụng trong nước.

Rất nhiều cuộc tranh luận đã xảy ra xung quanh quá trình tiêu chuẩn hóa ODF và Open XML. Nhiều người tranh luận hàng giờ về những chi tiết kĩ thuật đặc tả của các định dạng này. Một vài người khác tranh luận về các điều khoản nên có của luật tài sản trí tuệ trong định dạng văn bản. Thật sự, định dạng Ecma Office Open XML và định dạng Open Document có rất nhiều điểm giống nhau trong quá trình tiêu chuẩn hóa. Cả hai tiêu chuẩn đều phải trải qua một quá trình xét duyệt rất dài bởi nhiều nhóm từ nhiều công ty khác nhau. Cả hai định dạng đều bắt nguồn từ một sản phẩm phần mềm; ODF từ OpenOffice (ban đầu có tên là “Định dạng văn bản Open Office XML”), và Open XML từ các định dạng tệp sở hữu riêng như .doc, .xls, và .ppt của phiên bản Office cũ.

Sự khác nhau chính giữa định dạng ODF, Open XML và các định dạng khác không dựa trên quan điểm chính trị hay tranh cãi. Khi được so sánh với định dạng Open XML, đặc tả ODF được coi là ngắn và đơn giản, nhưng không đủ khả năng miêu tả nội dung của những văn bản đã tồn tại từ trước. Đặc tả định dạng Open XML được tối ưu với mức độ chuẩn xác và chi tiết cần thiết để chuyên chở hàng nghìn dữ liệu đã tồn tại từ trước, bao gồm đặc tả hoàn thiện cho công thức bảng tính và các tính năng khác đang thiếu đặc tả ODF. Định dạng Open XML cũng đưa ra một khả năng độc đáo là lưu giữ các ngôn ngữ dữ liệu theo ý khách hàng trong định dạng văn bản. Các tổ chức và công ty có thể sử dụng định dạng Open XML để báo cáo thông tin từ các ứng dụng và hệ thống khác mà không phải chuyển đổi ngôn ngữ lập trình trước. Khả năng này là một sự đổi mới quan trọng giúp các chuyên viên thiết kế trong quá trình tìm cách đưa các thông tin thương mại thời gian thực vào các văn bản của họ, hoặc cho những người có nhu cầu gán “thẻ” cho hệ thống được phân loại riêng, giúp họ tăng thêm hiểu biết về nội dung văn bản.

Sự hỗ trợ cho định dạng ODF và Open XML, cũng như PDF, RTF và HTML trong những bộ phần mềm về hiệu năng thừa nhận một sự thật rằng chúng ta cần rất nhiều định dạng văn bản để làm việc. Nhằm hỗ trợ cho những nhu cầu đa dạng về định dạng văn bản, rất nhiều dự án chuyển dịch đang được phát triển, nhằm nâng cấp quá trình dịch giữa các định dạng Open XML, ODF, UOF, PDF,… Thật sự, đối với những khách hàng mong muốn định dạng phức tạp, nhu cầu của họ đang được đáp ứng bởi các sản phẩm được thiết kế để hỗ trợ các định dạng phức tạp và bởi các sử dụng các phương tiện dịch để trao đổi thông tin giữa các định dạng này.

Liệu chúng ta có thể chỉ cần một định dạng văn bản được không?

Khi xem xét về câu hỏi này, một điều hết sức quan trọng là chúng ta phải so sánh nó với một ví dụ dễ hình dung hơn. Phần lớn các chính phủ đều có một nhu cầu lớn về các phương tiện chuyên chở thông tin cho các công việc của chính phủ. Dù là xe chữa cháy, xe cứu thương, tàu cảnh sát tuần dương, phương tiện vận chuyển tù nhân, phương tiện vận tải hàng hóa, máy dọn tuyết, hay các nhu cầu khác, sự đa dạng tuyệt đối của các nhiệm vụ và nhu cầu của dân chúng đòi hỏi nhà nước phải có tính linh hoạt trong việc sử dụng những phương tiện hợp lý nhất cho từng công việc. Tương tự, các định dạng văn bản mở mang rất nhiều ý nghĩa đối với mọi người, và một định dạng văn bản không thể đáp ứng được hết danh sách những nhu cầu nảy sinh trong vô số các trường hợp mà văn bản được tạo ra và sử dụng. Chỉ một chiếc xe cứu thương không thể là một lựa chọn tối ưu để làm sạch đường, cũng như máy dọn tuyết không thể có ích trong việc chuyên chở người dân đi làm. Thực tế của việc sử dụng phần mềm ngày nay gợi ý rằng sự tồn tại của rất, rất nhiều các định dạng dữ liệu là nhằm thỏa mãn sự đa dạng đáng kinh ngạc về nhu cầu trong ứng dụng phần mềm. Định dạng dữ liệu ảnh, định dạng văn bản soạn thảo, định dạng lưu trữ, định dạng bảng tính, định dạng dàn trang, định dạng thư điện tử, định dạng biểu đồ, và vô số các định dạng khác tồn tại để thỏa mãn các nhu cầu sử dụng phần mềm. Một vài định dạng văn bản được thiết kế tối ưu nhằm trình bày những thông tin cố định sẽ không bao giờ được thay đổi. Những định dạng văn bản có chức năng soạn thảo được thiết kế để làm tăng tối đa khả năng này. Những định dạng đặc trưng như bảng tính hoặc định dạng văn bản dàn trang được thiết kế phù hợp với những như cầu ứng dụng phần mềm và hệ thống cụ thể.

Bạn hãy thử tưởng tượng một hoàn cảnh thường thấy khi bạn cần PDF, Microsoft Office Excel, và Microsoft Project. Tất cả các chương trình này chia sẻ thông tin, và có thể miêu tả thông tin từ một dự án cụ thể vào bất cứ thời điểm nào. Thế nhưng nhập chung tất cả những định dạng này vào một văn bản sẽ rất vô lý và các số liệu trong từng định dạng này được tạo ra với các mục đích rất khác nhau. Các văn bản PDF cho ứng dụng này sẽ có mục đích là giúp hiển thị phiên bản thông tin cuối cùng. Excel có thể được sử dụng để thực hiện quá trình phân tích dữ liệu, việc mà PDF không thích hợp để làm. Dữ liệu Project bao gồm thông tin về các nhiệm vụ và các nguồn thông tin có thể được soạn thảo bởi người làm dự án, nhưng lại không thích hợp cho việc phân tích và sự phân bố khái quát trong phiên bản hoàn thiện cuối cùng. Kết hợp cả ba định dạng văn bản này sẽ là không thiết thực.

Trên thực tế, nguyên lý duy nhất của sự trao đổi định dạng văn bản (bao gồm tính hữu ích trong các ứng dụng phức tạp, và tính tương thích tối đa với những văn bản có sẵn) đòi hỏi khả năng lựa chọn những định dạng phù hợp nhất với nhiệm vụ hiện thời. Xây dựng luật và ủy nhiệm chức năng của một định dạng văn bản là một thước đo không có cơ sở và không phản ánh được thực trạng của việc sử dụng phần mềm ngày nay.

Bạn có thể làm gì về định dạng văn bản để mang lại những kết quả tốt nhất cho cơ quan, doanh nghiệp của bạn?

Một lợi thế của các định dạng dữ liệu mở là sự dễ dàng hỗ trở nhau giữa các phần. Microsoft cung cấp một bộ thich ứng, tạo điều kiện hỗ trợ cho định dạng Open XML trong Office 2000, XP và 2003. Microsoft và nhiều nhà cung cấp phần mềm khác đang cung cấp chương trình bổ sung miễn phí cho Microsoft Office để lưu trữ các văn bản sử dụng định dạng PDF. Bộ chuyển đổi miễn phí với nguồn mở để hỗ trợ ODF trong Microsoft Office hiện đang có tại trang sourceforge.net. Những người sử dụng Office XP, 2003 hoặc 2007 có thể cài đặt thêm hỗ trợ ODF cho Office của họ một cách dễ dàng.


Ngoài bộ chuyển đổi được cài trên từng máy tính để bàn, Microsoft cũng cung cấp những công cụ cho việc phân tích và di chuyển khối lượng lớn các văn bản. Office Migration Planning Manager bao gồm một công cụ quét tệp và công cụ chuyển đổi tệp, giúp các tổ chức có thể chọn ra định dạng văn bản đang được sử dụng và giúp họ đưa ra những quyết định đúng về việc nên chuyển tệp nào sang định dạng Open XML. Office Resource Kit cũng bao gồm những chỉ dẫn giúp bạn triển khai và quản lý các định dạng văn bản. Công cụ chuyển đổi tệp trong Office có thể chuyển đổi thử mục văn bản sang định dạng Open XML cho những tổ chức đang tìm cách di dời các văn bản sang một môi trường mở rộng. Microsoft cam kết sẽ hỗ trợ cho khả năng tương tác liên thông hệ thống và cung cấp thêm nhiều sự lựa chọn cho khách hàng. Các tổ chức đang cố gắng chuyển đổi văn bản sang dạng mở có thể sử dụng tùy thích những công cụ hiện thời, kỹ thuật định dạng tệp mở, và sự tận tụy của Microsoft để hỗ trợ cho họ trong thời kỳ chuyển tiếp sang một môi trường mở rộng.


Muốn biết thêm thông tin

Để biết thêm thông tin về định dạng Open XML, hệ thống Microsoft Office 2007, Ecma International hoặc các thông tin khác, các bạn có thể tham khảo thêm các nguồn thông tin sau:

http://www.ecma-international.org

http://www.microsoft.com/office

http://www.technet.microsoft.com

http://www.openxmldeveloper.org